Ortaokul beden eğitimi ve spor dersinde ihtiyaç destekleyici öğretim stili, psikolojik ihtiyaç tatmini, motivasyon ve mutluluk düzeyi arasındaki ilişkiler

Amaç: Bu araştırmada, ortaokul öğrencilerinin beden eğitimi ve spor dersi öğretmenlerinden algıladıkları ihtiyaç desteği ile temel psikolojik ihtiyaç doyumu, motivasyon ve mutluluk düzeyleri arasındaki ilişkilerin yapısal eşitlik modeli ile incelenmesi amaçlanmıştır. Materyal ve Metot: Araştırma, nicel araştırma yöntemlerinden ilişkisel tarama modelinde tasarlanmıştır. Araştırmanın örneklemi, 1266 resmi ortaokul öğrencisinden oluşmaktadır. Çalışmada, veri toplama aracı olarak, "Beden Eğitiminde İhtiyaç Destekleyici Öğretim Stili Ölçeği", "Beden Eğitiminde Temel Psikolojik İhtiyaçlar Ölçeği", "Beden Eğitimi Motivasyon Ölçeği", "Beden Eğitimi Dersi Mutluluk Düzeyi Ölçeği" ve "Kişisel Bilgi Formu" kullanılmıştır. Elde edilen veriler, SPSS 25 ve SPSS Amos 22 programları kullanılarak analiz edilmiştir. Verilerin normal dağılıp dağılmadığını belirlemek için basıklık ve çarpıklık değerleri dikkate alınırken, verilerin betimsel istatistiklerini göstermek için yüzde ve frekans analizi kullanılmıştır. Araştırmada, örtük ve gözlenen değişkenler arasındaki yapısal ilişkilerin belirlenebilmesi için yapısal eşitlik modeli kullanılmıştır. Bulgular: İhtiyaç desteğinden ihtiyaç tatminine (β=0.66), içsel motivasyona (β=0.13), dışsal motivasyona (β=0.16) ve mutluluğa (β=0.20) giden yol katsayısının pozitif yönde anlamlı olduğu belirlenirken, motivasyonsuzluğa (β=-0.23) giden yol katsayısının ise negatif yönde ve istatistiksel olarak anlamlı olduğu belirlenmiştir (p<.001). İhtiyaç tatmininden içsel motivasyona (β=0.61), dışsal motivasyona (β=0.54) ve mutluluğa (β=0.58) giden yol katsayısının pozitif yönde anlamlı olduğu tespit edilmiştir. Buna karşın motivasyonsuzluğa (β=-0.44) giden yol katsayısı negatif yönde ve istatistiksel olarak anlamlı bulunmuştur (p<.001). Sonuç: Ortaokul BES dersinde öğrencilerin öğretmenlerinden algıladıkları ihtiyaç destekleyici öğretim stili davranışlarının, onların temel psikolojik ihtiyaç doyumları, içsel motivasyonları, dışsal motivasyonları ve mutluluk düzeylerini pozitif yönde, motivasyonsuzluklarını ise negatif yönde anlamlı bir şekilde yordadığı sonucuna ulaşılmıştır. Anahtar Kelimeler: Beden Eğitimi, İhtiyaç Desteği, Motivasyon, Mutluluk, Öğretim Stili, Öz Belirleme Kuramı, Temel Psikolojik İhtiyaçlar, Yapısal Eşitlik Modeli