Otizm spektrum bozukluğu tanısı alan çocuklarda beslenme davranışı, ebeveyn besleme tarzı ve antropometrik ölçümler

Amaç: Bu çalışmanın amacı, çocuk psikiyatri polikliniğine başvuran OSB'li hastaların gelişimsel beslenme özelliklerinin, GİS semptomlarının, yeme davranışlarının, ebeveynlerinin besleme tarzının ve bazı antropometrik ölçümlerinin sağlıklı grupla karşılaştırılmasıdır. Yöntem: Çalışmaya Ocak 2015 ile Ocak 2016 tarihleri arasında İnönü Üniversitesi Tıp Fakültesi Turgut Özal Tıp Merkezi Çocuk ve Ergen Psikiyatri polikliniğine başvuran klinik psikiyatrik muayene ve değerlendirmeler sonucunda DSM-5 tanı ölçütlerine göre OSB tanısı almış 3-12 yaş arasında 104 hasta alınmıştır. Araştırma grubu ile yaş ve cinsiyet bakımından eşleştirilmiş 100 sağlıklı ve gönüllü çocuktan kontrol grubu oluşturulmuştur. Çocukların araştırmacı tarafından boy ve kilo ölçümleri yapılmış, araştırma grubuna Çocukluk Otizmini derecelendirme ölçeği (ÇODÖ) uygulanmış diğer tüm çocukların primer bakım veren ebeveynine Sorun Davranış Kontrol Listesi (SDKL), Çocuklarda Beslenme Davranışı Anketi (ÇBDA), Ebeveyn Besleme Tarzı Anketi (EBTA), Gelişim Değerlendirme Formu (GDF) ve Sosyodemografik Veri Formu (SDVF) uygulanmıştır. Bulgular: Araştırma grubunda yer alan 104 çocuktan 84'ü erkek (%80.8), 20'si kız (%19.2), kontrol grubunda yer alan 100 çocuktan 71'i erkek (%71), 29'u (%29) kız cinsiyette idi. Araştırma grubunun yaş ortalaması 5.8±2.29, kontrol grubunun yaş ortalaması 6.2±2.61 olarak bulundu. Araştırma grubundaki çocukların bebekliklerinde daha fazla seçen, zor beslenen ve ek gıdaya geçerken daha fazla güçlük yaşayan bebekler olduğu saptanmıştır. Araştırma grubundaki çocuklarda bebekliklerinde kabızlık, ishal, kusma, karın ağrısı, şu anda devam eden kabızlık ve kusma şikâyetlerinin kontrol grubuna göre belirgin yüksek olduğu bulunmuştur. Araştırma grubundaki çocukların kontrol grubuna oranla daha kısıtlı çeşitte diyetle beslendiği saptanmıştır. Araştırma grubundaki çocukların BMI-Z skoru anlamlı oranda yüksek, Boy-Z skoru anlamlı oranda düşük bulunmuştur. Araştırma grubundaki çocukların beslenmelerinde gıda heveslisi, emosyonel aşırı yeme, gıdadan keyif alma, içme tutkusu, emosyonel az yeme ve yemek seçiciliği davranışlarını daha fazla gösterdiği saptanmıştır. Araştırma grubundaki çocukların ebeveynlerinin emosyonel besleme, yardımcı besleme ve toleranslı kontrollü besleme tarzını daha fazla gösterdikleri saptanmıştır. Tartışma: Otizm Spektrum Bozukluklarının çekirdek belirtilerinden biri de sosyal etkileşimde bozulmadır. Bu sosyal etkileşimde bozulma ve OSB'nin diğer özellikleri beslenme davranışı ve besleme tarzı üzerinde etkili olabilir. Bu durum obezite ve boy kısalığı gibi sorunlara yol açabilir. OSB'ye eşlik eden bu beslenme bozukluklarının tanınması ve tedavisi; eşlik edebilecek diğer fiziksel ve ruhsal sorunları önleyerek bu hastaların ve ailelerinin yaşam kalitesini arttırabilir. Anahtar Kelimeler: Otizm, beslenme, besleme, obezite