Petr Ivanoviç Demezon'un Buhara Hanlığı hakkındaki raporu (Tercüme-tahlil)

Türkistan jeopolitik konumu ve yabancılar için ulaşılması zor, gizemli topraklar olmasıyla yüzyıllar boyunca birçok devletin dikkatini çekmeyi başarmış önemli bir bölgedir. XVI. yüzyıldan itibaren Türkistan'ı işgale başlayan Ruslar, İngilizlerin de burada pazar arayışına girmesi sonucu harekete geçmiş, hanlıklara muhtelif zamanlarda elçiler göndererek mevcut durumu yakından takip etmeye ve konumunu güçlendirmeye çalışmıştır. Bu elçiler genellikle tüccarlardan ve diplomatik görevli kişilerden oluşmaktadır. Gönderilen diplomatlardan biri de Petr İvanoviç Demezon'dur. Dönemin Orenburg Askeri Valisi V.A.Perovski tarafından Türkistan bölgesine gönderilmiş olan V.A.Perovski, Tatar bir molla kılığıyla gezdiği Türkistan topraklarında tuttuğu notları Orenburg'a dönüşünde bir rapor olarak Askeri Vali'ye sunmuştur. Rapor önce Fransızca'dan Rusça'ya tercüme edilmiştir. Rusça'dan tercümesini yaptığımız bu çalışmamızın ana konusu Buhara Hanlığı başta olmak üzere XIX. asrın ilk yarısındaki Türkistan coğrafyasının siyasî ve ticarî durumunu ele almak, P.İ.Demezon'u tanımak, misyonunu anlamak ve günümüzde Türkçe nüshası olmayan raporunu Türkçe'ye aktarmaktır