Pirina kullanılarak sulu çözeltilerden adsorpsiyon yöntemiyle ağır metallerin giderimi

Bu çalışmada zeytin ve zeytinyağı endüstrisi atığı olan pirina kullanılarak sulu çözeltilerden ağır metallerin adsorpsiyon yöntemi ile giderimi araştırılmıştır. Adsorpsiyon prosesinde ham pirina, kimyasal ön işlemli pirina ve aktifleştirilmiş pirina kullanılarak ağır metallerin (Kurşun(Pb), Kadmiyum(Cd), Krom(Cr), Nikel(Ni), Bakır(Cu) ve Çinko(Zn)) giderim verimine pH, sıcaklık, adsorban dozu, temas süresi ve başlangıç ağır metal konsantrasyonlarının etkileri incelenmiştir. Üç farklı pirina için artan pH (2-6) ve başlangıç ağır metal konsantrasyonlarında (5-100 mg/L) Pb, Cd, Cr, Ni, Cu ve Zn için giderim verimleri sırasıyla % 80-99'dan % 10-30'a ve % 89-99.7'den % 75-80'e azalmıştır. Ancak pH 6 'dan yüksek olduğunda kimyasal çökelme meydana gelmiştir. Ağır metallerin giderimi üzerine sıcaklığın etkisi incelendiğinde, sıcaklık arttıkça (20-60 0C) ağır metal giderim veriminde değişim görülmemiştir. Tüm ağır metaller için temas süresi 10-15 dk aralığında, pH ise 2.5-4 aralığında maksimum giderim sağlanmıştır. Adsorpsiyonda sıcaklık değişkeni 20 0C ve adsorban miktarı ise 0.5 g/100 mL olarak bulunmuştur. Bu çalışmada Pb, Cd, Cr, Ni, Cu ve Zn için maksimum adsorplanma kapasiteleri 5 ile 100 mg/L arasındaki başlangıç ağır metal konsantrasyonları için 0.9 ile 18.7 mg/g arasında bulunmuştur. Adsorpsiyonda en iyi giderim aktifleştirilmiş pirinada sağlanmıştır. Optimum çalışma koşulları altında aktifleştirilmiş pirinada en uygun izoterm ve kinetik modeller sırasıyla Langmuir, Freundlich, Tempkin, BET ve yalancı birinci kinetik olarak tespit edilmiştir. Çalışma sonuçlarına göre pirina düşük maliyetli adsorban olarak atıksu arıtımında çeşitli alanlarda uygulanabilir. Anahtar Kelimeler: Pirina, Ağır metal, Adsorpsiyon, İzoterm, Kinetik