Platform şeffaflığı: Politika yapıcıların dijital platformların yönetişimi ve şeffaflığına ilişkin söylemlerinin ülkeler arası analizi

Dijital platformların gönüllü bir istila derecesinde yaygınlaşırken karşılaştığımız bir soru var: sınırlar nelerdir? (Gawer, 2021). Dijital platformların iki ayırt edici özelliği, yoğun veri kullanımı ve ağ etkileri, genellikle tekelci bir ortam yaratır ve temel hak ihlalleri ile haksız rekabet olasılığını artırır (Kira ve diğerleri, 2021; Mlčúchová, 2022). Bu kadar geniş toplumsal ve ekonomik güç, özellikle gizlilik ihlalleri ve haksız rekabet açısından kötüye kullanım sorununu doğurur, bu nedenle doğru yönetim gerektirir (Gawer, & Srnicek, 2021). Ancak, dijital platformların nasıl işlediği hakkında bilgi eksikliği, onları düzenleme konusunda zorluklara yol açmıştır (Mallon, 2021). Kendi kendini yönetme en iyi strateji olarak önerilmiştir (Cusumano ve diğerleri, 2021). Bununla birlikte, büyük beş teknoloji şirketine karşı yüksek sayıda dava, farklı ülkelerden politika yapıcıların artan bir ilgisine neden olmuştur (Cusumano, 2022). Son olarak, AB'de Dijital Hizmetler Yasası (DSA) ve Dijital Pazarlar Yasası (DMA) yürürlüğe girmiş ve şeffaflığı vurgulamıştır. Dolayısıyla platformlar, uyum için iş modellerini gözden geçirmelidir. Bu çalışma, Avrupa ülkelerinin parlamento söyleminde politika yapıcıların şeffaflık beklentilerinin evrimini izlemeyi amaçlamaktadır (Leone de Castris, 2024). Farklı Avrupa ülkelerindeki politika yapıcıların dijital platform şeffaflığını nasıl anladığı sorusuna yanıt vermeye çalışmakta, 2015-2022 yılları arasında 17 ülkenin parlamento konuşmalarını, ParlaMint verileri üzerinde bilgisayar destekli kuramsal çerçeve kullanarak (Nelson, 2020; Kuzman, 2023) haritalandırmaktadır. Bulgular, kullanıcıların savunmasızlığının şeffaflık beklentilerini belirlediğini göstermektedir.