Potansiyel anestetik ajan olarak Kakule (Elettaria cardamomum) ve Zencefil (Zingiber officinale) esansiyel yağlarının Lepistes (Poecilia reticulata) türünde anestezik etkileri

Son yıllarda bitkisel esansiyel yağlar, balıklarda kullanılan kimyasal özellikteki anestetik ajanlara alternatif doğal anestetik maddeler olarak karşımıza çıkmaktadır. Birçok farklı bitkisel esansiyel yağın çeşitli balık türlerinde anestezik etkisi üzerine çalışmalar devam etmektedir. Bu çalışmada dünyada akvaryum balıkları arasında en yaygın ve en popüler türlerden biri olan Lepistes balığı (Poecilia reticulata) üzerinde; analjezik etkideki kakule (Elettaria cardamomum) ve zencefil (Zingiber officinale) esansiyel yağları farklı konsantrasyonlarda denenmiştir. Kontrol grubu olarak 2-fenoksietanol (2-PE) uygulanmıştır. Çalışmada kakule esansiyel yağı (EcEO) ve zencefil esansiyel yağı (ZoEO) 800,1000, 1200, 1400, 1600 μl/lt olarak, 2-PE ise 600, 700, 800, 900, 1000 μl/lt olarak farklı konsantrasyonlarda anestezik etkileri incelenmiştir. EcEO için en etkili konsantrasyon 1600 μl/lt (AD ; RF→745 ± 14,3 sn ; 512 ± 10,3 sn), ZoEO için 1600 µl/lt (AD ; RF→360 ± 3,4 sn ; 450 ± 7,2 sn) ve 2-PE için 1000 µl/lt (AD ; RF→94 ± 1,4 sn ; 196 ± 1,3 sn) olarak belirlenmiştir (p<0,05). Elde edilen bulgular, EcEO ve ZoEO'nın kısmen etkili anestetik maddeler olduğunu gösterse de, her iki bitkisel esansiyel yağın ideal anestetik madde kriterlerini sağlamaktan uzak olduğu tespit edilmiştir. Uygulayanlarda koku ve gözlem açısından zorluklar içermeleri yanında anestezi ve iyileşme süreleri bakımından istenen sürelerin oldukça dışında oldukları görülmüştür. Bununla birlikte, özellikle EcEO ile balık transferi çalışmalarının yapılabileceği ve bu yönde fizyolojik stres çalışmalarına ihtiyaç olduğu ön görülmektedir.