Programlama öğretimi yaklaşımlarının akademik başarıya etkisi: Meta-analiz çalışması

Programlama öğretimi; problem çözme becerisi, mantıksal ve algoritmik düşünme becerisi gerektiren bir disiplindir. Programlama öğretimi yaklaşımları; öğrenen odaklı yaklaşımlar ve araç odaklı yaklaşımları içermektedir. Öğrenen odaklı yaklaşımlar: Eşli programlama yaklaşımı, proje temelli öğrenme yaklaşımı, oyun temelli öğrenme yaklaşımı, sorgulama temelli öğrenme yaklaşımı ve disiplinlerarası yaklaşımlardan oluşmaktadır. Araç odaklı yaklaşımlar: Metin temelli programlama, blok temelli programlama, fiziksel programlama ve hibrit programlamadan oluşmaktadır. Programlama öğretiminde uygulanan yaklaşımlar, öğrencilerin soyut olan programlamayı kavramsal olarak anlamlandırarak öğrenmesine yardımcı olmaktadır. Araştırmanın amacı; 1960-2022 yılları arasında ulusal ve uluslararası alanda yapılmış, programlama öğretimi yaklaşımlarının öğrencilerin akademik başarısına etkisini ele alan çalışmaların etki büyüklüklerini belirlemektir. Araştırmaya dahil edilen çalışmaların "yapıldığı yıla", "yayın türüne", "yapıldığı ülkelere", "öğrenim kademelerine" ve "yazılım türüne" göre şeklinde belirlenmiş düzenleyici değişkenler açısından etki büyüklüklerinin farklılaşması araştırmanın kapsamındadır. Araştırmanın sınırlılıkları olarak yıl aralığının 1960-2022 arasında olması, meta-analizin en az 3 ve daha fazla yıllarda yapılması genel görüşüne uygundur. Araştırmaya dahil edilen çalışmalarda deneysel çalışmaların yer alması, betimsel istatistiklerden yararlanılmış olması ve araştırmanın yapıldığı dersin Bilişim Teknolojileri ile ilgili olması diğer sınırlılıklardır. Araştırmanın amacı olarak belirlenen programlama öğretimi yaklaşımlarının öğrencilerin akademik başarısına etkisinin meta-analizi şeklinde alan yazında yapılmış çalışma bulunmaması araştırmanın orjinalliğini desteklemektedir. Araştırmanın çalışma alanının ulusal ve uluslararası olarak kapsamlı olması araştırma sonucunda ortaya çıkacak verilerin genellenebilirliğini arttırmıştır. Araştırmada bütün programlama öğretimi yaklaşımlarının etkisinin ayrı ayrı incelenmiş olması, yaklaşımlar hakkında genel değerlendirme yapmaya imkan tanımıştır. Düzenleyici değişkenlere göre programlama öğretimi yaklaşımlarının akademik başarı açısından farklılığının incelenmesi bu değişkenler açısından değerlendirme yapmaya olanak sağlamıştır. Araştırmanın yöntemi nicel analiz yöntemlerinden meta-analiz yöntemidir. Meta-analiz, seçilme kriterlerine göre seçilen deneysel çalışmalarda yer alan betimsel istatistiklerin verilerinin meta-analiz programına işlenerek heterojenlik testi ile rastgele ya da sabit etkiler modeline uygunluğu belirlenerek bireysel ve genel etki büyüklüğünün hesaplanması ve yayın yanlılığı ile yapılan literatür tarama çalışmasının kapsamlılığının test edilerek elde edilen verilerin genellenebilirliğinin alanyazındaki çalışmalarla karşılaştırılıp yorumlanmasıdır. Meta-analiz işlemi yapılırken programlama öğretimi yaklaşımları hakkında ulusal ve uluslararası alanda yapılmış lisansüstü tez ve makaleler temel veri kaynaklarıdır. Araştırma süresince kullanılan anahtar sözcükler "programlama", "kodlama", "coding", "programming", "programming" and "education", "scratch" şeklindedir. Çalışmaya dahil edilen araştırmalar kodlama formundaki seçme kriterleri bağlamında kodlanmıştır. Meta analiz programına, kodlama formundaki verilerle beraber deneysel süreçte yer alan betimsel istatistik verileri işlenmiştir. Anahtar Kelimeler: Akademik başarı, etki büyüklüğü, meta-analiz, program geliştirme, programlama, programlama öğretimi yaklaşımları.