Azo boyaları ve aromatik amin türevlerinin mutajenik aktivitesi üzerine bir kyai çalışması

Bu çalışmada, çeşitli azo boyaları ve aromatik amin türevlerinin S9 aktivasyonlu TA98 Salmonella typhimurium bakteri türü üzerindeki mutajenik aktivitesi kullanılarak kantitatif yapı - aktivite ilişkisi (KYAİ; (QSAR)) modeli geliştirilmiştir. Model geliştirme için gerekli tanımlayıcılar SPARTAN (v.10) ve DRAGON (v.7.0) yazılım programları ile elde edilmiştir. Tanımlayıcıların seçimi, QSARINS (v.2.2.3) yazılımında bulunan araçlar ile yapılmıştır. Tüm veri setinin % 80'i ve % 20'si sırası ile eğitim ve test setleri olacak şekilde farklı ayrımlar denenmiştir. 6 (CIC2, Chi_D/Dt, L/Bw, TDB09p, Mor28s and piPC08) tanımlayıcı ile nihai modeli oluşturulmuştur. Nihai modelin tahmin yeteneği, deneysel mutajenite verisi olmayan, halihazırda kullanılan 33 anyonik suda çözünür tekstil boyalarını (sekiz antrakinon ve 25 azo boyası) içeren harici bir veri seti kullanılarak test edilmiştr. Oluşturulan modelin uygulanabilirlik alanı (AD), hem aktivite hem de tanımlayıcıların oluşturduğu aralık gözönünde bulundurularak tanımlanmıştır. Önerilen KYAİ modelinin yapısal olarak dış setteki bileşiklerin %70 'ini kapsadığı görülmüştür. Halen kullanımda olan 22 adet antrakinon ve azo boyasının mutajenik aktiviteleri, önerilen QSAR modelinin uygulanabilirlik alanı içinde kalmıştır. Bu da mutajenik aktivitelerinin model tarafından iyi tahmin edildiklerini göstermiştir. En yüksek mutajenik aktivite gösteren, pamuk, elyaf boyama ve deri gölgemesi için kullanılmakta olan 6 antrakinon boyanın mutajenik aktivitelerinin sıralaması Asit Mavi 62>Asit Mavi 40>Asit Mavi 45>Asit Mavi 80>Asit Mavi 230>Asit Mavi 344 'tür. En düşük mutajenik aktiviteye sahip azo boya ise esas olarak pamuk, ipek, yün ve bunların karışımlı kumaş boyaması ve baskısı için kullanılmakta olan Direkt Turuncu 34' tür. Bu boya ayrıca deri ve kağıt gölgelemesi için de kullanılmaktadır.