Video-aracılı sanal değişim etkileşimlerinde önerilere yanıt verme: Bir konuşma analizi çalışması

Sanal değişim (SD), sunduğu benzersiz imkânlar sayesinde dil öğretmeni eğitiminde yaygın bir uygulama hâline gelmiştir. Dil öğretmeni yetiştirme sürecinde yürütülen SD projeleri kapsamında (yeniden) görev tasarlama süreçleri, iş birliği ve öğrenmenin uluslararası bir bağlamda örgütlendiği, planlandığı ve geliştirildiği başlıca etkinliklerden biridir. Bu işbirlikçi (yeniden) görev tasarımı konuşmaları, (yeniden) görev tasarımının sonucunu şekillendiren önerilerin ortaya konmasını ve bu önerilere verilen yanıtları içerir. Ancak, SD projelerindeki (yeniden) görev tasarımı konuşmaları sırasında öğretmen adayları (ÖA) arasında bu dizilerin nasıl geliştiği yeterince araştırılmamıştır. Bu çalışma, ÖA'ların ortak bir karara ulaşırken önerileri etkileşimsel kaynaklar olarak nasıl kullandıklarını ve (yeniden) görev tasarımı fikirlerini kabul ederken, değiştirirken ya da reddederken hangi kaynaklardan yararlandıklarını incelemektedir. Çalışma, Türkiye ile Kanada arasında yürütülen bir SD projesi kapsamında gerçekleştirilen yaklaşık 45 saatlik ekran kaydı alınmış ulusötesi toplantılara dayanmaktadır ve öneri dizilerini emik bir bakış açısından incelemek için çok kipli konuşma çözümlemesi yöntemini kullanmaktadır. Bulgular, önerilere verilen yanıtlarda doğrudan kabulün baskın olduğunu ortaya koymaktadır. Bunun yanı sıra, ÖA'ların öneriyi kabul etmek için bir koşul öne sürdükleri koşullu kabul örnekleri ve fikirleri yapıcı biçimde geliştirip rafine ettikleri alternatif ortak eylem önerileri de görülmüştür. Buna karşılık, doğrudan reddetme oldukça nadir bulunmuştur. Ayrıca, ÖA'ların önerileri formüle etmek için çoğunlukla kip belirten bildirim cümleleri (örn. "yapabiliriz…", "belki yapabiliriz…") kullandıkları tespit edilmiştir. Bu sonuçlar, SD projelerinde önerilerin ortak pedagojik karar alma süreçlerinde kritik etkileşimsel kaynaklar olarak işlev gördüğünü; ÖA'ların işbirlikçi bir ortamı sürdürmek ve uzlaşıya varmak için çeşitli stratejiler kullanarak birbirlerinin önerilerini temel aldıklarını ve doğrudan çatışmadan kaçındıklarını göstermektedir.