Muhasebe bilgi sistemlerinin muhasebe mesleği etiği üzerindeki rolü ve dış denetçinin çalışmasına etkileri

Muhasebe bilgi sisteminin, yüksek kaliteli muhasebe bilgilerinin hazırlanması için fayda sağlayabilecek önemli bir araç olduğu söylenebilir. Ayrıca muhasebe bilgi sisteminin muhasebe etiği uygulamalarına da yardımcı olabileceği düşünülmektedir. Çünkü kayıt ve raporlamada insan faktörü ne kadar azaltılırsa hile yapılma olasılığı da o derece azalacaktır. Muhasebeciler ve şirket yönetimi, yüksek kaliteli muhasebe bilgilerine sahip olmak için meslek etiği ilkelerini uygulamalıdır. Muhasebeciler ve şirket yönetimi tarafından meslek etiği ilkelerinin uygulanmaması bir takım olumsuz etkilere neden olacaktır. Bu olumsuzluklara bir örnek olarak karar almada yaşanacak yanlış yönlendirmeler verilebilir. Ayrıca muhasebe meslek etiği ilkelerinin uygulanması, bağımsız denetçinin muhasebe bilgilerinin kullanıcılarına doğru veri ve bilgi sağlamasına destek olur. Denetçilerin en önemli işlevlerinden biri, bir şirketin mali tablolarındaki mali bilgilerin bütünlüğünü doğrulamaktır. Mali bilgilerde denetçi tarafından tespit edilebilecek ve Denetim raporunda belirtilebilecek bir yanlış, eksik ve yanıltıcı bilgi olduğunu varsayalım. Bu rapor tüm hissedarlarla paylaşılacaktır. Bu yanlış, eksik ve yanıltıcı bilgiler, şirketin mevcut ve potansiyel yatırımcılarının uygun olmayan ve gelecekte zarara uğrayabilecekleri kararlar almalarına neden olabilecektir. Ayrıca, bağımsız denetçi raporunda denetçinin herhangi bir çekincesinin bulunması şirket itibarını olumsuz etkilemektedir. Bu çalışmanın amacı muhasebe bilgi sisteminin muhasebe meslek etiğine ve bunun yanında dış denetçinin çalışmalarına yönelik etkisini belirlemektir. Diğer bir deyişle, muhasebe bilgi sisteminin yüksek kaliteli muhasebe bilgisi sağlamadaki rolü ve bu rolün muhasebe mesleği uygulamaları ve muhasebe meslek etiği üzerinden dış denetim sürecine sağlayabileceği faydayı tespit etmektir. Bu çalışmada, araştırmanın doğasına uygun olarak veri toplamak için betimsel ve analitik yaklaşımlar kullanılmıştır. Çalışmayla ilgili verileri toplamak için Irak'ın illerinde (Erbil, Dohuk ve Süleymaniye) 15 dış denetçi ile yapılan mülakatlar kullanılmıştır. Çalışma sonucunda Muhasebe Bilgi Sistemlerinin, Muhasebe Meslek Etiği uygulamalarına olumlu yönde yansıdığı, yani Muhasebe Bilgi Sistemlerinin muhasebe meslek etiği uygulamalarına yardımcı olduğu anlaşılmıştır. Muhasebe bilgi sisteminin, dış denetçinin çalışmalarını gerçekleşirken sağlamış olduğu hızlı ve takip edilebilir veri sunması nedeniyle denetçi çalışmalarına kolaylık sağladığı söylenebilir. Anahtar Kelimeler: Elektronik Muhasebe, Meslek Etiği, Dış Denetçi