Romantik ilişki deneyimlerinin meslek seçimi ve kariyer kararlarına yansıması: Fenomenolojik bir araştırma

Bu çalışmanın amacı, bireylerin meslek seçimi ve kariyer kararı verme süreçleri ile ilişkili olarak romantik ilişkileri nasıl deneyimlediklerini ve anlamlandırdıklarını araştırmaktır. Araştırma, nitel araştırma yöntemlerinden olgubilim (fenomenoloji) deseni çerçevesinde yürütülmüştür. Çalışma grubu, 26-53 yaş aralığında, 11'i kadın ve 8'i erkek olmak üzere 19 katılımcıdan oluşmaktadır. Katılımcılar amaçlı örnekleme yöntemlerinden ölçüt örnekleme, kartopu örnekleme ve maksimum çeşitlilik örneklemesi kullanılarak belirlenmiştir. Veriler yarı yapılandırılmış görüşme formu aracılığıyla toplanmıştır. Veriler, görüşme sorularını esas alan tematik yapı ve kodlar çerçevesinde analiz edilmiştir. Verilerin analizi sonucunda ortaya çıkan dokuz tema; meslek seçiminde etkili olan faktörler, romantik ilişkilerin meslek seçimine etkisi, romantik ilişkilerin kariyer kararlarına etkisi, romantik ilişkilerin meslek seçimine etkisinin memnuniyet durumu üzerindeki yansımaları, romantik ilişkilerin kariyer kararlarına etkisinin memnuniyet durumu üzerindeki yansımaları, romantik ilişkilerin meslek seçimine etkisinde mesleki karar sürecini yeniden değerlendirme, romantik ilişkilerin kariyer kararlarına etkisinde kariyer karar sürecini yeniden değerlendirme, romantik ilişkilerin gelecekteki kariyer kararlarına etkisi, romantik ilişki etkisiyle kariyerinde değişiklik yapmak isteyenlere öneriler şeklindedir. Araştırma sonuçları, romantik ilişkilerin bireylerin meslek seçimi ve özellikle kariyer kararları üzerinde belirleyici bir etkiye sahip olduğunu ortaya koymaktadır. Partnerin destekleyici tutumu meslek seçimi ve kariyer kararlarını olumlu yönde etkilerken, partnerin kısıtlayıcı ve engelleyici tutumu bu kararları olumsuz yönde etkileyebilmektedir. Romantik ilişkilerde özellikle evlilik ve çocuk sahibi olmanın kariyer kararlarında güçlü bir etkiye sahip olduğu görülmüştür. Evlilik ve çocuk sahibi olmanın etkisi, kadın katılımcıların kariyer kararlarında; çocuk bakımı ve ev içi sorumluluklar ile coğrafi yer değişikliği sonucu ortaya çıkan fırsat kayıpları nedeniyle kesintilere yol açarken, erkek katılımcıların kariyer kararlarında ise çocuk bakımında partneri destekleme ve gelir sağlayıcı rolleri üstlenme nedeniyle belirleyici olmaktadır. Romantik ilişki etkisiyle alınan geçmiş kararların yeniden değerlendirilmesi sonucunda, katılımcıların çoğunluğunun önceden verdikleri kariyer kararlarını sürdürme eğiliminde olduğu belirlenmiştir.