Romatoid artrit tanılı hastalarda serum adezyon molekülleri (ICAM-1, VCAM-1, E- SELEKTİN, PECAM-1) düzeyleri ile sabah tutukluluğu ve el fonksiyonları arasındaki ilişkinin değerlendirilmesi

Giriş ve Amaç: Romatoid artrit (RA), öncelikle eklem tutulumuyla karakterize olan ve diartrodial sinoviyal eklemlerin harabiyetine ol açan otoimmün bir hastalıktır. Sabah tutukluğu, el fonksiyonlarında bozulma ve deformiteler hastaların günlük yaşamında ciddi kısıtlılıklara yol açar. Hücre adezyon molekülleri (HAM), RA patofizyolojisinde önemli roller oynamakla birlikte RA semptomları ve hastalık aktivitesi ile ilişkisi tam olarak aydınlatılamamıştır. Bu çalışmada, RA tanılı hastalarda hücre adezyon moleküllerinden E-selektin, Intercellular Adhesion Molecule-1 (ICAM-1), Vascular Cell Adhesion Molecule-1 (VCAM-1) ve Platelet Endothelial Cell Adhesion Molecule-1 (PECAM-1) serum düzeylerinin RA'lı hastalarda sabah tutukluğu ve el fonksiyonları ile ilişkisini araştırdık. Elde edeceğimiz sonuçların RA'nın klinik seyrini etkileyen faktörlerin aydınlatılmasını ve RA tedavisine ışık tutmasını amaçladık. Gereç ve Yöntem: Çalışmamıza, Romatoloji polikliniğine başvuran, 2010 ACR/EULAR kriterlerine göre RA olarak sınıflandırdığımız 80 hastayı ve 60 sağlıklı kontrol grubu dahil edilmiştir. Sabah tutukluğu süresi ve şiddeti, Vizüel Analog Skala (VAS) ağrı skoru, Sağlık Değerlendirme Anketi (HAQ), Kısa Form-36 (SF-36), ABILHAND-RA El Fonksiyon Anketi, Modifiye Sharp Heijde Skorları ölçülmüştür ve serum HAM düzeylerinin bu ölçümlerden elde edilen sonuçlarla ilişkileri incelenmiştir. Bulgular: Çalışmada ölçtüğümüz HAM düzeylerini RA tanılı hastalarda kontrol grubuna kıyasla istatistiksel olarak anlamlı düzeyde yüksek bulduk. Hastalık aktivitesi ile VCAM-1 düzeyi arasında ters ilişki saptadık fakat diğer HAM düzeyleri ile hastalık aktivitesi arasında ilişki saptamadık. Sabah tutukluğu süresi ve şiddeti ile HAM düzeyleri arasında anlamlı bir ilişki saptamadık. El fonksiyonları ile HAM düzeyleri arasında anlamlı bir ilişki saptamadık. Modifiye Sharp Heijde (MSHS) skorları ile değerlendirdiğimiz eklem harabiyetinin düzeyi ile HAM düzeyleri arasında da anlamlı bir ilişki saptayamadık. Tartışma ve Sonuç: Çalışmamızın sonucunda HAM düzeylerinin RA tanılı hastalarda kontrol grubuna göre daha yüksek olduğunu ortaya koyduk. Bununla birlikte HAM düzeylerinin sabah tutukluğu süresi ve şiddeti, el fonksiyonlarının derecesi ve eklem harabiyeti ile anlamlı bir ilişkisi olmadığını gösterdik. RA hastalarında sabah tutukluğu, el fonksiyonları, hastalık aktivitesi ve eklem harabiyetinin düzeyi üzerinde rol oynayan faktörlerin aydınlatılmasına yönelik daha fazla sayıda hasta üzerinde ve farklı moleküllerin düzeylerinin ölçümü ile yapılacak çalışmalara ihtiyaç vardır. ANAHTAR KELİMELER: Romatoid Artrit, hücre adezyon molekülleri, sabah tutukluğu, modifiye Sharp Heijde Skoru