Sait Şimşek tefsirinde mucize-bilim ilişkisi

Bu çalışma, mucize–bilim ilişkisini Sait Şimşek'in Hayat Kaynağı Kur'ân Tefsiri isimli eseri ekseninde ele almaktadır. İlk olarak bilim kavramının tanımı yapılmış, kapsamı, yöntemi ve başlıca nitelikleri sistematik biçimde ortaya konulmuştur. Devamında bilimsel tefsirin tanımı verilmiş olup tarihsel gelişimi ve bu yaklaşıma dair temel görüşler ile eleştiriler incelenmiştir. Üçüncü kısımda mucize kavramı tanımlanmış, genel özellikleri, başlıca türleri ve Kur'ân'da mucizeyle anlam alanı kesişen kavramlar (âyet, beyyine, burhân, sultân, hakk, furkân) değerlendirilmiştir. Ardından müfessirin ilmî kişiliği, eserleri ve sunduğu tebliğ/bildiriler tanıtılmış, çalışmalarındaki yöntemsel yaklaşımı belirlenmiştir. Son bölüm, Şimşek'in tefsirinde mucize–bilim ilişkisini ele almaktadır. Bulgulara göre Şimşek, Hz. Peygamber'in en büyük mucizesi olarak Kur'ân'ın i'câzını merkeze almakta, önceki peygamberlere nispet edilen hissî mucizeleri kabul etmekle birlikte, bu hadiseleri bütünüyle doğal sebeplere indirgeme girişimlerine karşı çıkmaktadır. Bilimsel verilerin tefsirde açıklayıcı/örneklendirici bir işlev görebileceğini, ancak metnin anlamını belirleyen nihai ölçüt olamayacağını savunur. Böylece, ne mucizeyi bilimin içine hapseden indirgemeci yorumları ne de bilimi toptan dışlayan bir tutumu benimser. İ'câz merkezli, metodik temkinli ve metin odaklı bir orta yol önerir. Çalışma, literatür taraması, metin çözümlemesi ve karşılaştırmalı okuma yöntemleriyle yürütülmüş olup elde edilen bulgular, Şimşek'in yaklaşımının günümüz tefsir tartışmalarına dengeleyici bir katkı sunduğunu ortaya koymaktadır.