Sakarya Eğitim Araştırma Hastanesi yoğun bakımlarında görülen invazif fungal enfeksiyonların incelenmesi

GİRİŞ VE AMAÇ: Mantar enfeksiyonları, özellikle yoğun bakım ünitelerinde yatan hastalar arasında ciddi bir sağlık sorunu olarak öne çıkmaktadır. Bağışıklık sistemi baskılanmış hastalarda yüksek oranda görülen bu enfeksiyonlar, mortalite ve morbidite oranlarını önemli ölçüde artırmaktadır. Bu çalışmada, Sakarya Eğitim ve Araştırma Hastanesi Yoğun Bakım Ünitesi'nde 2018-2023 yılları arasında İnvazif Fungal Enfeksiyon tanısı konulan hastaların klinik, epidemiyolojik ve mikrobiyolojik verileri retrospektif olarak incelenerek kapsamlı bir değerlendirme yapılması amaçlanmıştır. YÖNTEM: Bu çalışmada, 2018-2023 yılları arasında yoğun bakım ünitesinde yatan ve İnvazif Fungal Enfeksiyon tanısı konmuş toplam 128 hastanın verileri retrospektif olarak incelenmiştir. Çalışmada kandidemi, kateter ilişkili enfeksiyon ve mortalite gibi klinik durum tanımlamaları kullanılmıştır. Hastaların demografik özellikleri, yatış tanıları, eşlik eden hastalıklar, risk faktörleri, izole edilen mantar türleri ve tedavi sonuçları veri tabanından alınarak analiz edilmiştir. BULGULAR: Hastalarda bakteriyel enfeksiyon (%82,8), geniş spektrumlu antibiyotik kullanımı (%93,8), sepsis (%80,5) ve mekanik ventilasyon ihtiyacı (%86,7) gibi risk faktörleri yüksek oranlarda saptanmıştır. Mantar üremesi ortalama 30,6 günde görülmüş olup; üreme örneklerinin %84,4'ü kan kültüründen, %10,2'si idrar kültüründen elde edilmiştir. En sık üreyen mantar türü C. albicans (%39,8), ardından C. parapsilosis (%27,3), C. glabrata (%14,8) ve C. tropicalis (%9,4) olarak kaydedilmiştir. Mantar üremesinden sonraki ilk ayda hastaların %69,5'i exitus olmuştur. Çalışmada komorbid hastalık ve COVID-19 pozitifliği mortalite ile ilişkili bulunmuştur. Mortalite oranı yüksek olan grupta ampirik antifungal tedavi, yeni antifungal tedavi verilme oranı ve antifungal tedavi süresi anlamlı olarak daha düşükken, steroid veya kemoterapi tedavisi, renal replasman tedavisi ve inotrop ihtiyacı daha yüksek bulunmuştur. Mortalite grubunda mekanik ventilasyon ve sepsis oranları daha yüksek, yatış süreleri daha kısa saptanmıştır. Tek değişkenli analizde komorbid hastalıklar, antifungal tedavi süresi, albümin, C-reaktif protein, nötrofil ve platelet değerleri ile mekanik ventilasyon oranı mortalite açısından anlamlı etki gösterirken; çok değişkenli analizde antifungal tedavi süresi, nötrofil, platelet seviyeleri ve MV ihtiyacı bağımsız mortalite belirleyicileri olarak bulunmuştur. SONUÇ: Yoğun bakım ünitelerinde İFE'lar, özellikle kandidemi, ciddi mortalite ve morbiditeye yol açmaktadır. Çalışmamız, Türkiye'deki diğer yoğun bakım çalışmaları ile benzerlik göstermektedir. SVK varlığı, mekanik ventilasyon ve geniş spektrumlu antibiyotik kullanımı kandidemi riskini artıran faktörlerdir. Mortalitede ise antifungal tedavi süresi, nötrofil ve platelet sayısı ile mekanik ventilasyon ihtiyacı önemli belirleyiciler olarak öne çıkmıştır. Bu sonuçlar, erken teşhis ve doğru tedavi yönetiminin yanı sıra enfeksiyon kontrol önlemlerinin iyileştirilmesinin önemini vurgulamaktadır.