(Re)defining mimesis through anti-realist approaches in post-war theater

20. Yüzyıl boyunca Avrupa ve Türkiye tiyatrosunun baskın yönelimi Aristoteles'in Poetika'sı ve Plato'nun Devlet'inde tanımlanan haliyle "gerçekçilik" olagelmiştir. Mimetik gerçekçilik, hem tiyatro yazınında, hem sahneleme biçimlerinde hem de oyunculuk yöntemlerinde başat akım olarak, çok da fazla sorgulanmadan kabul edilmiştir. Bununla bağlantılı olarak, Moskova Sanat Tiyatrosu'nun anlayışının devamı niteliğinde tiyatroya seyirciyi eğitme, seyirciye politik ve/veya sosyal mesajlar verme görevi yüklenmiştir. Kuşkusuz bu dayatmanın ardında sanatsal itkilerden ziyade politik ve ideolojik sebepler yatmaktadır. Savaş sonrası dönemde Beckett, Ionesco, Adamov ve Genet gibi yazarların başını çektiği karşı gerçekçi akım bazı çevreler tarafından fazlasıyla bireysel bulunmuş ve "absürd tiyatro" olarak adlandırılan bu dönemin geçici ve belirli bir coğrafyaya ait bir sanatsal akım olduğu algısı oluşturulmaya çalışılmıştır. Oysa ki karşı gerçekçi tiyatro yazını, Türkiye de dahil olmak üzere dünyanın dört bir yanında kendi gerçekçiliğini oluşturabilmiş yazarlar doğurmuş ve mesaj kaygısının tiyatronun ana işlevlerinden birisi olmadığını kanıtlamıştır. Bu bilgilerin ışığında 21. Yüzyılda tiyatro eleştirisinde gerçekçilik/politik olma kriteri tamamen işlevini yitirmiştir. Hem tiyatrocuların hem de tiyatro eleştirmenlerinin karşı gerçekçi tiyatro yazınında kullanılan biçimsel öğelere eğilmesi ve gerçekçilik kavramını sorgulaması çağı yakalayabilmek için bir zorunluluk haline gelmiştir.