Sıçanlarda nöropeptid Y nin penisilin modeli deneysel epilepsi üzerine etkileri

ÖZETEpilepsi merkezi sinir sisteminin en yaygın hastalıklarından birisidir. Merkezi sinirsisteminin bir kısmının veya tümünün denetlenemeyen aşırı aktivasyonu ile karakterize birtablodur. Nöronların patolojik olarak eş zamanlı ve kontrolsüz deşarjları tüm epilepsitürlerinde ortaktır ve bunun altında yatan mekanizma henüz bilinmemektedir. Epileptik nöbetesnasında eksitasyon ve inhibisyon arasındaki denge eksitasyon tarafına kaymaktadır ve buolaylar esnasında bir çok nörotransmitter madde salınmaktadır. Bu nörotransmitterlerin birkısmı eksitasyonu arttırırken bir kısmı ise azaltmaktadır. Eksitasyonu azaltan maddelerdenbiri de endojen antikonvülsan olan, merkezi sinir sistemi'nde (MSS) çok miktarda bulunan veçok değişik fonksiyonlara sahip olan nöropeptid Y (NPY) dir. NPY, 1982 yılında Tatemoto veMutt tarafından bulunmuştur. 36 amino asitten oluşan NPY'nin beş tane fonksiyonelreseptörü vardır. GABA-erjik internöronlarda GABA ile birlikte üretilir ve depolanır.Epilepsinin oluşumunda kalsiyum iyonlarının çok önemli rol oynadıkları ileri sürülmektedir.Kalsiyumun hücre içine girişi, eksitatör nörotransmitterlerin salgılanmasına neden olmaktadır.Yapılan in vitro çalışmalarda NPY'nin presinaptik terminallerdeki kalsiyum akışını (Toth veark.,1993) ve hipokampal kesitlerde glutamat salınımını baskıladığı görülmüştür (Greber veark.,1994). Bu çalışmada NPY'nin basit parsiyel epilepsi modellerinden olan penisilin modeliepilepsi üzerindeki etkileri araştırıldı. Bu çalışmayı planlarken amacımız, bir çok deneyselepilepsi modelinde anti epileptik olan NPY'nin bu model üzerinde de antiepileptik olupolmadığını anlamak ve NPY'nin etki mekanizmasını açıklayabilmekti. Bu çalışma için 230-270 gr ağırlığında erkek albino Wistar cinsi sıçanlar kullanıldı. Hayvanlar iki gruba ayrıldı.Grup 1 NPY grubu ve grup 2 kontrol grubu olarak kabul edildi. Beyin elektrokortikografik(ECoG) biyoelektriksel potansiyelleri ise PowerLab/8SP veri kayıt ve analiz sistemi ilekaydedildi. Sonuçlar istatistiksel olarak independent T test ile değerlendirildi. Farklızamanlarda her iki grupta da ölçülen hem amplitüdler hem de diken dalga sayısıkarşılaştırıldığında NPY grubunda anlamlı bir düşüş görülmüştür. Amplitüdlerdeki düşüşünNPY grubunda 40-45. dakikadaki ölçümlerden sonra daha fazla olduğu ve diken dalgasayısının ise 50-55. dakikalardaki ölçümlerden sonra NPY grubunda daha düşük olduğuistatistiksel olarak anlamlı bulunmuştur (P<0.05). Sonuç olarak diğer epilepsi modellerindeolduğu gibi penisilin modeli epilepside de NPY'nin epileptik nöbetleri inhibe ettiğigörülmüştür.Anahtar Kelimeler: Nöropeptid Y, epilepsi, elektrokortikografi (ECoG), GABA, glutamat, anti-konvülsan etki