An investigation of 8th grade students' statistical literacy through problems with and without context

Bu çalışmanın amacı ilköğretim sekizinci sınıf öğrencilerinin bağlam içeren ve bağlam içermeyen istatistiksel okuryazarlık problemlerindeki başarılarını ve istatistiksel okuryazarlıklarını derinlemesine incelemektir. Ayrıca, bu öğrencilerin bağlam içeren ve bağlam içermeyen problemlerdeki başarıları da karşılaştırılmıştır. Bu çalışma 2019-2020 eğitim-öğretim yılının bahar döneminde, Ankara ilinin Yenimahalle ve Çankaya ilçelerinden amaçlı örnekleme tekniği ile seçilmiş dört adet devlet okulundan toplam 500 adet sekizinci sınıf öğrencisi ile yürütülmüştür. Araştırmada nicel ve nitel araştırma yöntemleri bir arada kullanılmıştır. Çalışmanın verileri Bağlam İçeren İstatistiksel Okuryazarlık Testi (İOT-B) ve Bağlam İçermeyen İstatistiksel Okuryazarlık Testi (İOT) ile toplanmıştır. Öğrencilerin istatistiksel konu alanları bazında başarılarının saptanması ve başarılarının bağlam içeren ve içermeyen problemler üzerinden karşılaştırılması için nitel araştırma yöntemleri kullanılırken, öğrencilerin konu alanlarına göre istatistiksel okuryazarlıklarını incelemek için nicel araştırma yöntemi kullanılmıştır. Öğencilerin testlerdeki başarıları ve istatistiksel okuryazarlıkları konu alanlarına göre farklılıklar göstermiştir ve öğrencilerin ortak yanılgıları ve çözümleri saptanmıştır. Ayrıca, açık uçlu sorulardaki öğrenci yanıtları istatistiksel, ön-istatistiksel, istatistiksel olmayan ve ilgisiz olmak üzere dört kategori altında sınıflandırılmış ve ayrıntılı olarak incelenmiştir. Öğrencilerin bağlam içeren ve bağlam içermeyen istatistiksel okuryazarlık problemlerindeki başarıları istatistiksel konu alanları bazında karşılaştırıldığında, merkezi eğilim ölçüleri, grafik yorumlama ve istatistiksel verinin sorgulanması konu alanlarında öğrencilerin başarısında anlamlı bir farklılık bulunmamıştır. Ancak, örnekleme konu alanında anlamlı bir fark bulunmuştur. Öğencilerin istatistiksel okuryazarlık testlerindeki başarıları ve istatistiksel okuryazarlıkları konu alanlarına göre farklılıklar göstermiştir ve öğrencilerin ortak yanılgıları ve çözümleri saptanmıştır. Açık uçlu sorulardaki öğrenci yanıtları dört kategori altında sınıflandırılmış ve ayrıntılı olarak incelenmiştir. Öğrencilerin bağlam içeren ve bağlam içermeyen istatistiksel okuryazarlık problemlerindeki başarıları istatistiksel konu alanları bazında karşılaştırıldığında, merkezi eğilim ölçüleri, grafik yorumlama ve istatisiksel verinin sorgulanması konu alanlarında öğrencilerin başarısında anlamlı bir farklılık çıkmazken örnekleme konu alanında öğrencilerin bağlam içeren ve içermeyen problemlerdeki başarıları arasında bağlam içermeyen problemler öncülüğünde anlamlı bir fark bulunmuştur.