Seralarda kullanılan insect tülün iç ortam koşullarına etkisinin belirlenmesi: Biber bitkisi örneği

Bu tez çalışması seralarda havalandırma açıklıklarına yerleştirilen insect tülünün hava iç ortam koşullarından sıcaklık, nem ve ışınım enerjisi üzerine ne derece etkili olduğu, biber bitkisi ve biyolojik mücadelede kullanılan ajanların bu olaydan ne derece etkilendiği belirlenmiştir. Çalışma Kasım 2017-Mayıs 2018 tarihleri arasında Antalya ili Kumluca ilçesinde 2 adet cam sera ve 2 adet plastik sera olmak üzere toplamda 4 adet serada yürütülmüştür. Cam seralardan; cam kontrol serası (CKS), cam tül serası (CTS), plastik seralardan; plastik kontrol serası (PKS), plastik tül serası (PTS) olarak isimlendirilmiştir. Seralarda sıcaklık, nem ve ışınım enerjisi değerleri ölçülmüştür. Bunun için her serada, sıcaklık, nem ve ışınım enerjisi ölçen sensörler yerleştirilmiştir. Araştırma sonucunda sıcaklık değerlerine göre; biber gelişimi için önerilen sıcaklık değerleri sadece Ocak ayında uygun olduğu ve Şubat ayında önerilen değerlerin çok altında kaldığı belirlenmiştir. Bu ayların dışında ölçümü yapılan diğer aylarda havalandırma açıklıklarında kullanılan insect tül seralarının (PTS-CTS) ortalama sıcaklık değerleri kontrol seralarına (PKS-CKS) göre daha yüksek olduğu belirlenmiştir. Nem değerleri sonuçları incelendiğinde seralarda insect tül kullanımının kontrol seralarına göre düşük olduğu görülmüştür. Ocak ve Mayıs ayları dışında kalan diğer aylarda ölçümü yapılan ışınım enerjisi değerlerine göre; havalandırma açıklıklarında kullanılan insect tül seraları (PTS-CTS) kontrol seralarına (PKS-CKS) göre daha düşük olduğu belirlenmiştir. Dolayısıyla insect tül kullanımı ışınım enerjisi miktarını düşürdüğünü söyleyebiliriz. Biyolojik Mücadelede ajanlarının, Şubat ayı haricindeki ölçümü yapılan diğer tüm aylarda ortalama sıcaklık değerleri sonuçlarına göre; yüksek sıcaklığa dayanıklı olan bio ajanlarından Amblyseius swirski ve Orius Leavigatus gelişiminin yavaşladığı, Phytoseiulus persimilis gelişimi için ise (30oC ve üzeri) uygun bir ortam olduğunu ve yumurtalarının daha kısa sürede çıkış yaptığı söyleyebiliriz. Aphidius colemani'nin gelişimi için en uygun ortalama sıcaklık değerlerine sadece Ocak ayında rastlandığını ve diğer aylarda bu ajanın gelişiminin yavaşladığı, parazitoit bir böcek olduğundan parazitleme oranının düştüğünü söyleyebiliriz. Sonuç olarak; insect tül kullanılan seralarda sıcaklık değerleri yüksek, ışınım enerjisi değerleri kontrol seralarına oranla daha düşük olduğu belirlenmiştir. Ancak insect tülün kullanılması sera içerisindeki sıcaklığın yükselmesine neden olduğu için bazı bio ajanları için olumlu bir gelişme yaratabilecektir. İnsect tül kullanan üreticilerin sıcaklık ve ışınım enerjisindeki bu olumsuzlukları göz önüne alınarak üretim yapmaları gerektiği düşünülmüştür.