Serum resolvin D1'in pankreas duktal adenokarsinom ile ilişkisi

ÖZET Serum Resolvin D1'in Pankreas Duktal Adenokarsinom İle İlişkisi Giriş ve Amaç Pankreas kanseri yeni gelişen teknik ve tedavilere, multidisipliner yaklaşımlara rağmen agresif gidişatı ve kötü prognozu nedeniyle mortalite ve morbidite oranı yüksek olan bir hastalıktır. Bazı genetik sendromlar, yaş, sigara, diyabet, alkol, obezite gibi birçok risk faktörü ve pankreas kanseri ile ilişkili çeşitli moleküler yolaklar tanımlanmasına rağmen pankreas kanser oluşumuna neden olan kesin mekanizmalar halen belirsizdir. Bu nedenle, önleme, erken teşhis ve hızlı tedavi klinik olarak zordur. Son zamanlarda yapılan çalışmalarda diyetle alınan omega-3'den üretilen lipid mediatör ailesinden olan resolvin (Rv)'lerin, karsinogenezin engellenmesinde önemli rolleri olduğu bildirilmiştir. Bu tez çalışmasında pankreas duktal adenokarsinomlarda (PDAK) bir biyoaktif lipid olan serum RvD1 seviyelerinin tanısal değerlendirilmesi amaçlandı. Gereç ve Yöntem Bu tez çalışmasında Genel Cerrahi Polikliniği'ne başvuran, çalışmaya katılmayı kabul eden, rezektabl PDAK tanısı alan 21 hasta, metastatik PDAK tanılı 23 hasta, akut pankreatit (AP) tanılı 23 hasta, pankreas kanseri ameliyatı sonrası (patoloji sonucu PDAK gelmiş olan) 6.ayda kontrole gelen 21 hasta ile rutin kontrol için polikliniğe başvuran ek hastalığı olmayan 21 sağlıklı gönüllü dâhil edildi. Sağlıklı gönüllülerde ve hasta gruplarında sabah açlık kan örneklerinde Enzyme- Linked Immunosorbent Assay (ELISA) tekniği ile serum RvD1 düzeyleri ile CA19-9, CEA ve amilaz değerleri ölçüldü. PDAK grubunda aynı zamanda post-operatif serum RvD1 düzeyleri ölçüldü. İstatistiksel analizlerde p<0.05 anlamlı kabul edildi. Bulgular Bu tez çalışmasında hasta grupları arasında RvD1 açısından anlamlı farklılık olduğu saptandı. Sağlıklı grupta RvD1 ortalaması 1169,24±285,99, pankreatit grubunda 885,04±134,25, pankreas kanseri grubunda 728,57±140,1, metastatik pankreas kanseri grubunda 670,09±105,6 bulundu. Pankreas kanseri ve metastatik pankreas kanseri gruplarında RvD1 sağlıklı ve pankreatitli hastalara göre anlamlı düzeyde düşük bulunurken pankreatitli hastalarda sağlıklı gruba göre anlamlı düşük bulundu. Pankreas kanserli hastaların operasyon sonrası RvD1 düzeyleri öncesine göre anlamlı düzeyde yükselmişti (728,57±140,1 vs 885,43±275,57). Yapılan ROC analizinde serum RvD1 düzeyi için cut off değeri 825 ng/L alındığında, pankreas kanserini metastatik pankreas kanserinden ayırmada %84,1 sensitivite, %81,8 spesifite ile öngörebildiği saptandı. Sonuç Serum RvD1 düzeylerinin azalması pankreas karsinogenezi tetikleyebilir. Serum RvD1, PDAK'ı öngörmede klinik pratikte önemli tanısal katkı sağlayabilir. Özellikle serum RvD1 düzeyleri pankreas kanserini metastatik pankreas kanserinden ayırmada yüksek sensitivite ve spesifite ile öngörebilir olduğu saptandı. Ancak serum RvD1 düzeyleri, pankreas kanserini akut pankreatit'den ayırmada bir tespit belirteci olarak kullanılamayacağı sonucuna varıldı. Bu tez çalışmasının sonuçları RvD1'in tümör hücresi artıklarının endojen olarak temizlenmesini artırmanın sitotoksik kanser tedavilerini tamamlayabilecek yeni bir terapötik hedef olduğunu göstermektedir. ANAHTAR SÖZCÜKLER: pankreas kanseri, akut pankreatit, inflamasyon, belirteç, resolvin D1