Şeytanın avukatı rolü ve beyin fırtınası süreçlerinin bilişsel ve sosyal değişkenlerle incelenmesi

Bu araştırma, beyin fırtınası performansı üzerinde şeytanın avukatı rolününün bilişsel ve sosyal değişkenler kapsamında iki kısımda incelenmesini içermektedir. Çalışmanın ilk kısmında, katılımcılara düşünce örnekleri sunmanın etkileri araştırılmıştır. Şeytanın avukatı koşulundaki katılımcılardan beyin fırtınası oturumu esnasında, etkileşim grubundaki diğer katılımcıların düşüncelerine yönelik alternatif düşünce ya da yeni düşünce geliştirmeleri istenmiştir. Diğer yandan şeytanın avukatı rolünün verilmediği katılımcılara ise gruptaki diğer katılımcıların düşüncelerini dikkate alarak düşünce üretimi yapmaları yönergesi verilmiştir. Grup içinde şeytanın avukatı rolünü alan katılımcı sayısı; şeytanın avukatının rolünün bir ve iki katılımcıya verilmesi ve grup üyelerinin hiçbirinin şeytanın avukatı rolünü almaması şeklinde manipüle edilmiştir. Düşünce örnekleri sunma koşulunda ise katılımcılara; beyin fırtınası oturumu öncesinde beyin fırtınası problemi ile ilgili olan orijinal ya da uygulanabilir düşünce örnekleri sunulmuştur. Sonrasında katılımcılara, üniversitenin geliştirilmesine yönelik beyin fırtınası problemi üzerinde, beyin yazımı tekniğinde (Paulus ve Yang, 2000) 15 dakikalık beyin fırtınası düşünce üretimi yapmaları yönergesi verilmiştir. 3 X 2 ANOVA analizi sonucunda, şeytanın avukatının 2 kişi olduğu etkileşim gruplarının, şeytanın avukatı rolünün olmadığı ve şeytanın avukatının 1 kişi olduğu gruplardan daha fazla özgün ve derin düşünce üretim performansı yaptığı bulgusuna ulaşılmıştır. Ayrıca şeytanın avukatının 1 kişi olduğu grupların da şeytanın avukatı rolünün olmadığı gruplara göre daha fazla düşünce üretim performansı sergilediği bulgusuna ulaşılmıştır. Ancak beyin fırtınası öncesinde sunulan orijinal ya da uygulanabilir düşünce örneklerinin performans üzerinde anlamlı bir etkisinin olmadığı çalışmada ulaşılan diğer bir sonuçtur. Çalışmanın ikinci kısmında, beyin fırtınası düşünce üretimi performansı üzerinde şeytanın avukatı rolü ve sosyal karşılaştırmanın etkileri araştırılmıştır. Grup içinde şeytanın avukatı rolünü alan katılımcı sayısı; tüm grup üyelerinin şeytanın avukatı rolünü üstlenmesi ve grup üyelerinin hiçbirinin şeytanın avukatı rolünü almaması şeklinde manipüle edilmiştir. Karşılaştırma bilgisi koşulunda ise katılımcılara; düşünce üretim performanslarının bilgisayarla, benzer grupla ya da aynı ortamda bulunan diğer bir grupla (sınıf arkadaşları) karşılaştırılacaklarına yönelik bilgi verilmiştir. Diğer yandan karşılaştırma bilgisinin olmadığı koşulda ise, katılımcılara karşılaştırma türüne yönelik bir bilgi verilmemiştir. Sonrasında katılımcılara, kağıt atacının kullanım alanlarına yönelik beyin fırtınası problemi üzerinde beyin yazımı tekniğinde (Paulus ve Yang, 2000) 15 dakikalık beyin fırtınası düşünce üretimi yapmaları yönergesi verilmiştir. 2 X 4 ANOVA analizi sonucunda, şeytanın avukatının 3 kişi olduğu etkileşim gruplarının, şeytanın avukatı rolünün olmadığı gruplardan daha fazla düşünce üretim performansı sergilediği bulgusuna ulaşılmıştır. Diğer yandan aynı ortamdaki diğer bir grupla karşılaştırıldığına yönelik bilgi alan gruplar, bilgisayar ile karşılaştırılacağına yönelik bilgi alan gruplar ve karşılaştırma bilgisinin verilmediği gruplara göre daha fazla performans sergilemişlerdir. Çalışmanın sonucunda herhangi bir etkileşim etkisi bulunmamıştır. Sonuçlar, ilgili literatür çerçevesinde tartışılmıştır.