Şiddet, yolsuzluk ve temel ekonomik göstergelerin SAARC ülkelerinde GSYİH üzerindeki etkisi: 2000-2022 dönemi

Siyasal şiddet, yolsuzluk ve kurumsal zayıflıklar, gelişmekte olan ekonomilerde sürdürülebilir büyümenin önündeki temel engellerden biri olarak değerlendirilmektedir. Bu çalışma, Güney Asya Bölgesel İşbirliği Teşkilatı'na (SAARC) üye ülkelerde 2000–2022 döneminde siyasal şiddet, yolsuzluk ve temel makroekonomik göstergelerin ekonomik büyüme üzerindeki etkilerini analiz etmektedir. Çalışma, siyasal istikrar, yolsuzluğun kontrolü, kamu borcu, cari işlemler dengesi, işsizlik oranı ve küreselleşme düzeyinin kişi başına düşen GSYİH üzerindeki kısa ve uzun dönemli etkilerini çok boyutlu bir panel veri yaklaşımıyla incelemektedir. Analiz sürecinde birinci ve ikinci nesil panel birim kök testleri, Johansen-Fisher panel eşbütünleşme testi, Vektör Hata Düzeltme Modeli (VECM), Panel Tamamen Düzeltilmiş En Küçük Kareler (FMOLS), Panel Dinamik En Küçük Kareler (DOLS) ve Panel Vektör Otoregresyon (PVAR) yöntemleri kullanılmıştır. Ampirik bulgular, SAARC ülkelerinde ekonomik büyümenin uzun vadede siyasal istikrar, kurumsal kalite ve küresel entegrasyon tarafından şekillendiğini göstermektedir. Siyasi istikrar ve küreselleşme değişkenleri büyümeyi pozitif yönde etkilerken, yolsuzluk, işsizlik ve yüksek kamu borcu ekonomik performansı olumsuz etkilemektedir. Ülke bazlı sonuçlar, Bhutan ve Maldivler gibi düşük yolsuzluk düzeyine ve güçlü yönetişim yapısına sahip ülkelerin en yüksek büyüme oranlarına ulaştığını; Afganistan ve Pakistan gibi yüksek yolsuzluk ve zayıf istikrara sahip ekonomilerin ise büyümede geride kaldığını ortaya koymaktadır. Bulgular, SAARC bölgesinde sürdürülebilir büyümenin yalnızca makroekonomik politikalarla değil, aynı zamanda etkin yönetişim, kurumsal şeffaflık ve siyasi istikrarın güçlendirilmesiyle mümkün olduğunu ampirik olarak doğrulamaktadır.