Şiî-Ismâilî bir dini grup olarak tarihten günümüze Dâvûdî Bohrâ topluluğu

Dünya genelinde bir milyonu aşkın mensubu bulunan Dâvûdî Bohrâ topluluğu, Şiîliğin İsmâiliyye kolunun Musta'lî-Tayyibî geleneğine mensup bir alt grubu olarak dikkat çekmektedir. Köklerini Fâtımîler dönemine dayandıran bu topluluk, kendilerini hem tarihsel hem de manevi açıdan Fâtımî mirasın devamı olarak görmektedir. Nizârî İsmâilîlerden farklı olarak Musta'lî-Tayyibî İsmâilîler, son imamın gaybete çekildiğine ve onun yeniden zuhuruna dek topluluğun liderliğinin Dâî-i Mutlak tarafından yürütüleceğine inanmaktadır. Günümüzde Dâvûdî Bohrâların ruhani önderliğini 53. Dâî-i Mutlak olan Mufaddal Seyfuddîn üstlenmektedir. Bu tez çalışmasında, Dâvûdî Bohrâ topluluğunun tarihsel arka planı, inanç sistemi, ibadet pratiği ve toplumsal yaşamdaki kimlik inşası çok boyutlu bir yaklaşımla ele alınmıştır. Çalışma üç ana bölümden oluşmaktadır. Birinci bölüm, topluluğun tarihsel gelişimini incelemektedir. İsmâilîliğin erken dönemlerinden itibaren Fâtımî halifeliğine, oradan da Musta'lî ve Tayyibî ayrımlarına uzanan süreç detaylandırılmış; Dâvûdî Bohrâların Hindistan'a uzanan göç yolları, iç ayrışmalar (Süleymânîler, Kutbîler vb.) ve günümüzdeki coğrafi dağılımları ele alınmıştır. Bu bölümde ayrıca topluluğun Yemen ve Hindistan'da geçirdiği dönüşümler ile siyasi otoritelerle kurduğu ilişkiler de değerlendirilmiştir. İkinci bölüm, Dâvûdî Bohrâların inanç sistemi ve ibadet anlayışı üzerine yoğunlaşmaktadır. Allah, peygamberlik, imamet ve dâîlik gibi temel inanç esasları ile, topluluk içindeki ruhani otoritenin yapısı açıklanmıştır. Ayrıca namaz, oruç, hac, zekât gibi ibadetlerin nasıl uygulandığı ve bu ibadetlerin toplumsal hayattaki yansımaları ortaya konulmuştur. Üçüncü bölüm, bireyin doğumdan ölüme kadar geçirdiği evrelerde Bohrâ kimliğinin nasıl inşa edildiğini ele almaktadır. Doğum ritüelleri, isim verme, sünnet ve akîka gibi uygulamaların yanı sıra eğitim kurumları, evlilik-adetleri, dil kullanımı, kıyafet ve takvim gibi unsurlar topluluğun özgün kültürel yapısını gözler önüne sermektedir.