Spinoza ve Hegel'de arzunun özgürlüğünün toplumsal ve siyasi koşulları

Spinoza ve Hegel'de arzu, her şeyin özü olarak tanımlanır ve geliştirdikleri felsefeler, düşüncelerimizin ve bedenlerimizin hareketlerini arzunun hareketleri olarak okumamızı sağlayan bir perspektif sunar. Bununla beraber, her iki felsefeci için de arzunun özgürlüğü ancak ve ancak uygun bir toplumsal ve siyasi bir bağlamda sağlanabilecek bir şeydir. Bu noktada Spinoza ve Hegel arzunun bir toplum ve bir siyasi yapı içerisinde nasıl özgürleştiğine yönelik iki farklı görüş öne sürerler. Hegel'de özgürlük, kendi çıkarını gözeten bireylerin onaylanma mücadelesi ile başlayan ve toplumsal düzlemde birbirinden farklı öznel iradelerin, ihtiyaçların ve yeteneklerin birbirleriyle entegre olduğu bir süreç sonucunda bireylerin artık evrensel iradeye göre bildiği, istediği ve eylediği bir etik hayat olarak karşımıza çıkarken; Spinoza özgürlüğü, kendi kendinin nedeni haline gelen bireylerin ortak varlıklarda buluşarak neşelerini beraberce arttırmaları olarak tanımlar. Bu anlamda Spinoza için politik strateji insanlar arasında çelişkiler yaratan eşitsiz koşulların ortadan kaldırılması ve devamlı surette ortak noktalara odaklanılmasıyla ulaşabileceğimiz bir durum olarak tasarlanır. Oysa Hegel'de farklılıklar esastır ve özgürlük, bu farklılıklar sonucunda doğal olarak oluşan sosyal sınıfların entegrasyonunun sonucu gerçekleşebilecek bir şeydir. Diğer bir deyişle, bireylerin halihazırdaki kimliklerini verili olarak kabul eden Hegelci onaylama modelinden farklı olarak, Spinozacı onaylama daha çok birinin kim olabileceğine odaklanır. Bu, bize Spinozacı onaylama modelinin kurucu bir politika açısından daha fazla işe yarayabileceğini gösterebilir, zira Spinoza'da arzunun sosyo-politik ontolojisi bize aslında kendini özgürleştirici bir şekilde yeniden inşa etme potansiyeli olan yapılar olduğumuzu devamlı olarak hatırlatarak eşitsiz koşulların yarattığı öznelikleri özgürlük zannetmemizi engeller.