Sosyal bilgiler öğretmenlerinin etkili vatandaşlık algılarının incelenmesi

Bu araştırmanın amacı, Sosyal Bilgiler öğretmenlerinin etkili vatandaşlık algılarının çeşitli değişkenler açısından incelenmesidir. Bu araştırma, nicel araştırma yönteminin tarama modeliyle gerçekleştirilmiştir. Araştırmanın çalışma grubu, 2022-2023 eğitim-öğretim yılında İstanbul ilinin 10 ilçesinde Millî Eğitim Bakanlığı'na bağlı ortaokullarda görev yapan 311 Sosyal Bilgiler öğretmeninden oluşmuştur. Verilerin toplanmasında Sağlam (2011) tarafından geliştirilen Etkili Vatandaşlık Yeterlilik Ölçeği (EVYÖ) kullanılmıştır. EVYÖ, 23 maddeye ve iki alt boyuta sahip 5'li likert tipi bir ölçektir. Araştırma ile elde edilen veriler IBM SPSS 26 paket programı kullanılarak analiz edilmiştir. Araştırma kapsamında Sosyal Bilgiler öğretmenlerinin etkili vatandaşlık algılarının en yüksek düzeyde olduğu bulgusuna ulaşılmıştır. Ayrıca Sosyal Bilgiler öğretmenlerinin etkili vatandaşlık yeterlik algılarında cinsiyet değişkeni bakımından kadın öğretmenlerin lehine anlamlı fark olduğu belirlenmiştir. Etkili vatandaşlık yeterlik algılarının, yaş değişkeni bakımından 41 ve üzeri yaşa sahip olan öğretmenlerin lehine, mezuniyet değişkeni bakımından Sosyal Bilgiler Öğretmenliği bölümünden mezun olan öğretmenlerin lehine, kıdem değişkeni bakımından ise 15 yıl ve üstü kıdeme sahip öğretmenlerin lehine anlamlı olarak farklılaştığı görülmüştür. Araştırmanın sonuçlarına dayalı olarak Sosyal Bilgiler öğretmenlerinin etkili vatandaşlık algıları ile öğrencilerin vatandaşlık kazanımları arasındaki ilişkiyi belirleyecek nitel ve nicel araştırmalar yapılması önerilebilir.