Sosyal dışlanma açısından kadın suçluluğu (İstanbul örneği )

Bu çalışma kadın suçluluğu ve sosyal dışlanma arasındaki ilişkiyi İstanbul örneği özelinde açıklamayı amaçlamaktadır. Bu kapsamda, İstanbul'da ikamet eden ve cezaevinde en az beş yıl kalmış 15 eski hükümlü kadının sosyo-demografik özellikleri dikkate alınmıştır. Katılımcıların maruz kaldıkları sosyal dışlanmanın alan, boyut ve göstergelerine, suç deneyimlerine ve sürece ilişkin yaşantılarına yer verilmiştir. Böylece, kadınların suça yönelmesinde hem sebep hem de sonuç olma özelliği taşıyan sosyal dışlanma olgusu ele alınmış olup, yeniden suça karışmalarını engellemeye ilişkin oluşturulan yöntemlere katkı sağlamak amaçlanmıştır. Nitel yöntemle gerçekleştirilen bu çalışmada fenomenoloji deseni kullanılmıştır. Katılımcılar seçilirken, nitel araştırmalarda sıkça kullanılan amaçlı örnekleme tekniklerinden kartopu örnekleme tekniği ve amaçlı örnekleme tekniğinden faydalanılmıştır. Çalışma kapsamında İstanbul'un farklı semtlerinde yaşayan asgari beş yıl cezaevinde çeşitli suçlardan kalmış eski hükümlü kadınlar ile derinlemesine görüşmeler yapılmıştır. Elde edilen veriler MAXQDA veri analizi programından faydalanılarak analiz edilmiştir. Analiz sonucu iki ana tema ve beş alt tema ortaya çıkmıştır. Ana temalar "Suç Deneyimi" ve "Sosyal Yaşama Katılma Mücadelesi" dır. "Suç Deneyimi" teması "Suça giden patikalar", "Geleceğe bakış ve "Adalet algısı" alt temalarını, "Sosyal Yaşama Katılma Mücadelesi" ana teması da "Sosyal dışlanma süreci" , "Sosyal dışlanma-suç döngüsü" ve "Destek ve yardım ihtiyaçları" alt başlıklarını kapsamaktadır. Eski hükümlü kadınlar, cezaevine girmeden önce de sosyal dışlanma ile karşılaşmakta, cezaevi sürecinde bu durum daha da derinleşmektedir. Tahliye sonrası yalnızlık, damgalanma, ekonomik ve psikolojik destek eksikliği, sosyal bağların zarar görmesi, barınma ve istihdam sorunları gibi zorluklar devam etmekte, bazı kadınlar yeniden suça yönelirken çoğu toplumla yeniden bütünleşmeyi ve aileleriyle yeni bir hayata başlamayı hedeflemektedir.