Yazılım geliştirme takımlarının bulut kullanımını anlamaya yönelik bir yapısal eşitlik modeli

Bu tez, yazılım geliştirme aktivitelerinde bulut bilişim teknolojilerinin kullanımını inceleyen bir teknoloji kabul çalışmasıdır. Teknoloji kabulünü incelemek amacıyla, bu çalışmaya özgün bir model yapısının literatürdeki teorilere dayanan değişkenlerle birleştirilmesiyle oluşturulan bir hibrit model, istatistiksel araç olarak yapısal eşitlik modeli kullanılarak test edilmiştir. Bu asıl çalışma öncesinde, bir sistematik literatür taraması sunulmuştur. Sistematik literatür taraması, bulut teknolojilerinin kabulü ve kullanılması üzerine yapılan ve Yapısal Eşitlik Modeli (YEM) kullanan çalışmaları incelemiş, gruplamış ve özetlemiştir. Dört akademik veri tabanı detaylı bir şekilde taranmış ve 2009 ve Haziran 2018 arasında yayınlanmış 96 çalışmaya ulaşılmıştır. Teknoloji kabul çalışmalarında YEM kullanımının zamanla arttığı görülmüştür. Teknoloji benimseme çalışmaları, sürekli kullanım çalışmalarına göre daha yaygın olmakla birlikte, bu çalışmalar dört ana alan altında gruplandırılabilmektedir: kurumsal, kişisel kullanım, eğitim ve sağlık. Teknoloji Kabul Modeli (TAM) en yaygın kullanılan teori olarak bulunmuştur. Çalışmaların kurduğu modeller en yaygın olarak teknoloji kabulü, kullanım isteği ve mevcut kullanımdaki değişiklikleri ölçmeyi amaçlamaktadır. Bu amaçla en yaygın kullanılan faktörler güvenlik kaygıları, maliyet, kullanım kolaylığı, riskler ve kullanışlılık olarak tespit edilmiştir. Teknoloji kabul çalışmaları sosyal davranışları ölçen çalışmalardır. Bu tez çalışmasında, yazılım geliştiricilerin yazılım geliştirme aktivitelerinde bulut teknolojileri kullanma isteğini etkileyen faktörlere dayalı bir model oluşturulmuştur. Bu model literatürde mevcut olan Teknoloji Kabul Modeli (TAM) ve Teknoloji-Organizasyon-Çevre (TOE) teorilerine dayanmakla birlikte, bu çalışmada önerilen özgün model yapısı da Birey-Organizasyon-Proje adı altında geliştirilmiştir. Aynı kurum içinde farklı karakteristiklere sahip projelerde bulut kullanım isteğinin farklı olacağı öngörülmüştür. İstatistiksel analizler sonucunda, çalışma kapsamında önerilen 21 hipotezin 15'i yüksek anlamlılık dereceleri ile kabul edilmiştir. Reddedilen altı hipoteze dair ilişkiler modelden çıkarılıp model keşifsel YEM analizi ile güncellendiğinde 16 yeni ilişkinin anlamlı olduğu ortaya çıkmıştır. Keşfedilen yeni ilişkilerin mantıklı ve tutarlı olduklarından emin olunduktan sonra modelin son haline ulaşılmıştır. Bu sayede, hem önerilen hibrit teknoloji kabul modelinin kullanışlılığı onaylanmış, hem de Türkiye'deki yazılım geliştiren organizasyonlarda çalışan yazılım geliştiricilerin bulut kullanma isteğine dair yorumlara ulaşılmıştır.