İktidar üzerine bir inceleme: Türkiye elektrik piyasasının oluşturulması

Bir güç ve piyasa oluşum incelemesi olarak bu tez; Türkiye elektrik piyasasının oluşturulması, idamesi, dönüşümü, pekiştirilmesi ve güncel çalışmasında etkili olan politik ve ekonomik dinamikleri analiz etmektedir. Bu amaçla; piyasa ve politik güç dinamiklerinin manipülasyonunu; piyasa alet, araç ve bilgi sistemlerini; piyasa fiyatını belirleyen mekanizma ve faktörleri; disiplin söylemlerinin ve ekspertiz bilgi iddialarının kullanımını, birden çok piyasa eylemliliği ve incelenen metanın aktif eylemliliğini kapsayan aktör-şebeke kuramı perspektifinden incelemektedir. Piyasanın oluşturulma, dönüşüm ve mevcut işleyişini çerçeveleyen dinamikleri keşfetmek amacıyla, araştırma esasen; kurulan hukuki çerçeveyi değerlendiren resmi doküman analizi, piyasa aktörleriyle yapılan yapılandırılmamış ve yarı-yapılandırılmış derinlemesine mülakatlar ve ikincil veri analizi yöntemleri ile temellendirilmiştir. Tez, Türkiye elektrik piyasasının oluşturulmasında, yerleştirilmesinde, dönüşümünde, pekiştirilmesinde ve güncel işleyişinde en önemli belirleyicinin metanın kendisinin eylemliliği olduğunu göstermektedir. Analiz, piyasalaştırma süreci ile sadece elektriğin el değiştirmesinde etkili güç ilişkilerine bağlı olarak Türkiye elektrik piyasası kavramının oluşturululduğunu değil; aynı zamanda piyasa, ekonomik, sosyal, politik kavramlarının ve bireyle doğanın kavramsallaştırılmasının da yeniden kodlandığı ve dönüştürüldüğünü ortaya koyuyor. Türkiye'deki mevcut piyasalaştırma sürecinde; elektrik olmadan ekonomi olamayacağını, ekonomi olmadan da politika olamayacağını gösteriyor.