Suda çözünebilen yeni çinko ftalosiyaninlerin sentezi ve fotodinamik terapi özelliklerinin incelenmesi

Bu tez çalışması kapsamında yeni periferal ve non-periferal tetra sübstitüe çinko ftalosiyanin bileşiklerinin (2a, 3a, 5a ve 6a) ve onların suda çözünebilir kuaterner türevlerinin (2b, 3b, 5b ve 6b) sentezi, yapılarının aydınlatılması ve fotodinamik terapi özelliklerinin incelenmesi amaçlanmıştır. Bu çalışmada 1, 2, 4 ve 5 nolu bileşikler literatürdeki yöntemler kullanılarak sentezlendi. 3 ve 6 Nolu sübstitüe ftalonitriller ise, sırasıyla 2-[3-(dimetilamino)fenoksi]etanol (1) ve 2-[3-(dietilamino)fenoksi]etanol (4) bileşiklerinin 3-nitroftalonitril ile kuru DMF içinde susuz potasyum karbonat varlığındaki reaksiyonlarından sentezlendi. 2, 3, 5 ve 6 Nolu sübstitüe ftalonitril bileşiklerinin n-pentanol, susuz Zn(CH3COO)2 ve DBU varlığındaki siklotetramerizasyon reaksiyonlarından sırasıyla 2a, 3a, 5a ve 6a nolu çinko ftalosiyaninler sentezlendi. 2b, 3b, 5b ve 6b Nolu suda çözünebilen çinko ftalosiyaninler ise, sırasıyla 2a, 3a, 5a ve 6a nolu çinko ftalosiyaninlerin kloroform içerisindeki çözeltilerine metil iyodür ilavesi ile oda sıcaklığında karıştırılmaları sonucu sentezlendi. Elde edilen orjinal bileşiklerin yapıları elementel analiz, IR, 1H-NMR, 13C-NMR, UV-Vis ve MS spektral verileri ile aydınlatıldı. Bu çalışmada fotodinamik terapide fotosensitizer madde olarak kullanılabilecek tüm çinko ftalosiyaninlerin (2a, 2b, 3a, 3b, 5a, 5b, 6a ve 6b) fotofiziksel ve fotokimyasal özellikleri ayrıca çalışıldı.