Sulak alanların sınırsal değişiminin kent iklimine etkisi Erzurum sulak alanı örneği

Dünya nüfusu tarih boyunca sürekli artmıştır ancak bu artış ilk zamanlar yavaş iken günümüze doğru hızlanmıştır. 2050 yılında dünya nüfusunun 10 milyara ulaşacağı tahmin edilmektedir. Nüfus artışı ve ekonomik kalkınma yüzünden doğal kaynaklarına özellikle de su kaynaklarına talep de genel olarak artmaktadır. Buna bağlı olarak yapılan çalışmalar kentleşmenin artmasıyla hava ve yüzey sıcaklığının da arttığını ve sulak alanların ısındığını göstermiştir. Genel olarak iklim değişimiyle kentsel ve kırsal dokuda sıcaklıklar birkaç derece farketmektedir. Kentsel doku kırsal alandan bir kaç derece sıcaktır ve fark arttıkça kentlerde ısı adası oluşmaktadır. Ancak sucul yüzeyler, diğer alan kullanımlarına göre daha soğuk bulunmuştur. Bunun sebepleri arasında enerji transferi, termal koşullar, nem koşulları ve hava sirkülasyon gibi değişimlerini gösterdiği farklılıklar sayılmaktadır. Dünya'da yapılan iklim senaryolarına göre değişim normal iken; birçoğuna göre ise bu değişim tutarsızdır. Bu nedenle su kaynağı geliştirilme stratejilerinde iklim değişikliği etkileri mutlaka irdelenmelidir. Erzurum Bataklığı mevsimsel bir sulak alandır. Sulak alan kuş göç yolu üzerinde önemli bir nokta konumundadır. Su yüzeyinin var olduğu nisan-haziran aylarında alanın sahip olduğu yüzey sıcaklık değerleri kente olumlu etkide bulunmaktadır. Ancak elde edilen NDVI ve NDWI değerlerine bakıldığında sulak alanın iklim değişikliğine de bağlı olarak sulak alan vasfını yitirdiği, alansal olarak küçüldüğü ve bu alanların çayırlık alana dönüştüğü belirlenmiştir. Sulak alanların sayısız faydası olduğu düşünüldüğünde bu küçülme önemli bir çevre sorunu olarak değerlendirilmelidir. Çalışmada 1998, 2003, 2007, 2013 ve 2017 yıllarına ait uydu görüntüleri kullanılarak, Erzurum ovası sulak alanında oluşan sınırsal değişimin kentsel ısı adasına etkisinin belirlenmesi amaçlanmıştır. Yüzey sıcaklığında var olan bu değişimin LST, NDVI ve NDWİ indeksleri ile de ilişkisine bakılarak su yüzeyindeki değişim anlamlı olarak ilişkili bulunmuştur.