Sürdürülebilir kalkınma çerçevesinde karbon vergisi

Sürdürülebilir kalkınma, çevre, ekonomi ve toplum arasındaki ilişkiyi yeniden düzenleyerek sağlıklı bir çevre, sürdürülebilir bir ekonomi ve sosyal adalete dayalı bir düzenin hukuk normlarıyla korunup güçlendirilmesini zorunlu kılmaktadır. Bu anlayış ve iklim krizinin yarattığı negatif etkilerin giderilmesi hedefi çerçevesinde, fosil yakıt kullanımından kaynaklanan sera gazı emisyonlarının azaltılması küresel bir öncelik haline gelmiş ve çevre kirliliğinin ekonomik araçlarla azaltılmasını öngören karbon fiyatlandırma mekanizmalarının geliştirilmesine yol açmıştır. Bu mekanizmalardan biri olan karbon vergisinde, karbon emisyonlarına belirli bir fiyat biçilerek negatif dışsallıkların içselleştirilmesi ve kirletenin kirliliğin sonuçlarına katlanması hedeflemektedir. Böylece, fosil yakıt kullanımının yol açtığı çevresel tahribat azaltılmakta ve çevre dostu alternatiflerin kullanımı teşvik edilmektedir. Bu nedenle, karbon vergisinin işleyişinde vergilerin yönlendirici niteliği ile sürdürülebilir kalkınma hedefleri temel belirleyici unsurlar olarak öne çıkmaktadır. Bu çalışma, sürdürülebilir kalkınma çerçevesinde çevre, ekonomi ve insan refahı arasındaki dengenin sağlanmasında karbon vergisinin rolünü, söz konusu verginin niteliğini ve unsurlarını ve Türk vergi sistemindeki mevcut düzenlemelerin çevresel etkinliğini değerlendirerek, muhtemel bir düzenlemenin nasıl olması gerektiğini ve toplumsal meşruiyetini analiz etmeyi amaçlamaktadır.