Tavşan gözlerinde metisilin dirençli staphylococcus aureus keratit modelinde intrastromal vankomisinin farklı tedavi dozlarının etkinliğinin karşılaştırılması

Bu çalışmada, metisilin dirençli Staphylococcus aureus (MRSA) etkenli bakteriyel keratit tedavisinde, korneal intrastromal vankomisinin farklı tedavi dozlarının etkinliklerinin karşılaştırılması amaçlanmıştır. Bu amaçla 24 tavşanın sol göz kornea santraline 103 CFU içeren 0,1 mL MRSA suşları, 30 gauge enjektör ile intrastromal ekimi yapıldıktan sonra, her grupta altı adet olacak şekilde, tavşanlar 4 gruba ayrılmıştır. Keratit modeli oluşması için 24 saat beklenilmiştir ve tüm gruplarda keratit modeli oluştuğu gözlendikten sonra ikinci aşamaya geçilmiştir. Birinci gruptaki 6 göz kontrol grubu olarak kabul edilmiş ve intrastromal dengeli tuz solüsyonu uygulanmıştır. İkinci grup tavşanların sol kornealarına tek doz 0,5 mg/0,1 mL intrastromal vankomisin; üçüncü grup tavşanların sol kornealarına tek doz 1 mg/0,1 mL intrastromal vankomisin; dördüncü grup tavşanların sol kornealarına tek doz 2 mg/0,1 mL intrastromal vankomisin enjeksiyonu yapılmıştır. Bu enjeksiyonlardan sonra 24 saat beklenilmiştir ve tavşanların hiçbirinde olası komplikasyon görülmemiştir. Sonrasında son safha olan ötenaziyi takiben vakumlu trepan yardımıyla kornealar çıkarılıp, mikrobiyoloji laboratuvarına gönderilmiştir. Bakteriyel yük en fazladan en aza doğru şu şekilde sıralanmıştır; kontrol grubu (7,13±1,27 log10 CFU/g), 0,5 mg/0,1 mL intrastromal vankomisin grubu (4,54±0.57 log10 CFU/g), 2 mg/0,1 mL intrastromal vankomisin grubu (4,49±0.85 log10 CFU/g) ve 1 mg/0,1 mL intrastromal vankomisin grubu (4,21±0.83 log10 CFU/g). Çalışmamızdaki her bir kornea morfolojik olarak da incelenmiştir. Bu işlemi yaparken sekiz farklı parametre (kemozis, konjonktival injeksiyon, iritis, fibrin, hipopiyon, epitel erazyonu, korneal infiltrat, korneal ödem) klinik bir puanlama sistemi (0:yok; 1:minimal; 2: hafif; 3:orta; 4:ciddi) kullanılarak iki farklı gözlemci tarafından (A.B. ve Y.A.) değerlendirilmiştir. Puanlama işlemi sırasında hem dışarıdan morfolojik gözlem yolu hem de biyomikroskopi kullanılmıştır. Bu amaçla keratit modellemesi yapıldıktan sonraki 24.saatte (tedavi öncesi) ve 48.saatte (tedavi sonrası) sonuçları değerlendirilip kaydedilmiştir. Bu skorlar, hem üç farklı intrastromal vankomisin dozlarını kendi aralarında hem de kontrol grubuyla karşılaştırılarak değerlendirilmiştir. iii Korneanın morfolojik inceleme sonuçları şu şekildedir; tedavi öncesi ve sonrası toplam klinik skorlar, dört farklı grup için ayrı ayrı değerlendirildiğinde; kontrol grubunun (tedavisiz grup) 48.saat toplam klinik skoru, 24.saat skoruna kıyasla, anlamlı şekilde artış göstermektedir. Üç farklı tedavi grubunda ise tedavi sonrası toplam skor, tedavi öncesi toplam skorla karşılaştırılıp incelendiğinde sonuçlar şu şekildedir; 1) 0,5 mg/0,1 mL intrastromal vankomisin tedavi grubu ile 1 mg/0,1 mL intrastromal vankomisin grubunda anlamlı fark saptanmamıştır. 2) 2 mg/0,1 mL intrastromal vankomisin tedavi grubunda ise 48.saat toplam klinik skoru, 24.saat toplam klinik skora göre anlamlı olarak artış göstermiştir fakat bu sonuçların 24. ve 48. saat bulguları yani erken dönem bulguları olduğu unutulmamalıdır. Bunlara ek olarak, üç farklı tedavi dozunun, konjonktiva, kornea, iris ve ön kamara üzerindeki güvenliliğini sorgulamak için, yukarıda bahsedilen sekiz farklı parametreyi üç farklı tedavi grubu arasında ayrı ayrı değerlendirdik. Anlamlı sonuç şu şekildedir: 0,5 mg/0,1 mL, 1 mg/0,1 mL olmak üzere iki farklı intrastromal vankomisin dozu; iritis, ön kamarada fibrin, korneal ödeme neden olmazken, 2 mg/0,1 mL intrastromal vankomisin dozu, iritis, ön kamarada fibrin, korneal ödem gibi durumlara diğer iki doza kıyasla anlamlı olarak daha fazla neden olmuştur. Burada vurgulamak istediğimiz nokta şudur ki; vankomisin etken maddesinin halihazırda korneal epitel, endotel hücrelerine ve ön kamarada fibrin, iritis gibi yan etkileri bilinmektedir. 2 mg/0,1 mL intrastromal vankomisin dozu, bakteriyel yükü azaltması istatistiksel olarak anlamlı olsa da, korneal yan etkiler ortaya çıkardığı gösterilmiştir. Sonuç olarak, tek doz 0,5 mg/0,1 mL intrastromal vankomisin, tek doz 1 mg/0,1mL intrastromal vankomisin ve tek doz 2 mg/0,1 mL intrastromal vankomisin olmak üzere bu üç farklı tedavi dozu, kontrol keratit grubuna kıyasla bakteriyel yükü anlamlı şekilde azalttığı ve tedavi edici gücü ortaya konulmuştur. Fakat korneaya olası yan etki açısından değerlendirildiğinde, tek doz 0,5 mg/0,1 mL intrastromal vankomisin ve tek doz 1 mg/0,1 mL intrastromal vankomisin uygulamalarının; tek doz 2 mg/0,1 mL vankomisin uygulamasına kıyasla istatistiksel olarak daha güvenli olduğu ortaya konulmuştur. iv Bu çalışmayla, 0,5 mg/0,1 mL intrastromal vankomisin dozunun, 1 mg/0,1 mL vankomisine kıyasla daha az kimyasal etken madde ile istatistiksel olarak aynı etkinlik ve güvenlilik sağlanmasıyla, gelecek tedavilerde 0,5 mg/0,1 mL intrastromal vankomisin dozunun kullanılmasının daha uygun olduğunu düşünmekteyiz. Bu çalışma, MRSA etkenli bakteriyel keratit tedavisinde, korneal intrastromal vankomisin etkin dozaj karşılaştırma çalışması literatürdeki ilk deneysel çalışmadır. Mevcut kısıtlılıkları ile birlikte korneal intrastromal uygulama metodunun etkinlik ve güvenlik seviyelerinin gelecekte insan çalışmaları ile desteklenmesine ihtiyaç vardır.