Tek ebeveynli ailelerin yoksullukla mücadelesi ve baş etme stratejileri: Sultanbeyli örneği

Küreselleşme ile beraber dünyada olduğu gibi Türkiye'de de aile yapıları evrilerek değişmiştir. Vefat, ayrılık, boşanma, cezaevinde olma gibi durumlar bu durumu daha fazla tetiklemiş ve tek ebeveynli aile olgusu ortaya çıkmıştır. Çocuğu ile birlikte yalnız kalan hane reisinin yoksulluk gibi bir olgu ile karşılama ihtimali daha fazla olmuştur. Bu minvalde, yoksulluk yalnızca temel ihtiyaçların karşılanmaması olarak değil Amartya Sen'in de geliştirmiş olduğu Kapasite yaklaşımı doğrultusunda parasal değerlerin tek ölçüt olmadığı çok boyutlu yoksulluk olarak değerlendirilmiştir. Bu kapsamda tek ebeveynli ailelerin yoksulluk deneyimleri, yoksulluğa nasıl düştükleri, yoksulluk sorununun kişilerin gündelik ve sosyal yaşamını nasıl etkilediği, yoksullukla baş etme stratejilerinin neler olduğu, ailelerin almış oldukları hizmetler hakkındaki değerlendirmeleri ve farkındalıklarını saptamak amaçlanmıştır. Bu nedenle tek ebeveynli aile olarak Sultanbeyli sınırları içerisinde ikamet eden ve çeşitli yardım kuruluşların sosyal desteklerinden faydalanan 8 tek ebeveynli anne ve 7 tek ebeveynli baba olmak üzere 15 kişi ile yüz yüze görüşmeler yapılmıştır. Fenomenolojik yaklaşımın temel alındığı, nitel desende tasarlanan bu araştırmada yarı yapılandırılmış görüşme formu arayıcılığıyla derinlemesine görüşmeler gerçekleştirilmiştir. Elde edilen veriler içerik analiz yoluyla çözümlenmiştir. Çalışmanın sonucunda görüşülen tüm ailelerin düşük sosyo ekonomik düzeye sahip olduğu, hanede işsizliğin yüksek olduğu, ebeveynlerin eğitim seviyelerinin düşük olduğu ve hemen hepsi çocuklarının yoksulluktan kurtulabilmesi için eğitimin önemli olduğunu ifade etmişlerdir. Yine kira desteğini sağlanılması yoksulluk sorununun yok edilmesi ile eş değer görüldüğü, genel olarak uzun vadeli planlar yapılmadığı, sosyal aktivitelere katılım sağlanılmadığı, günübirlik strateji geliştirildiği, sosyal yardımların yoksul ailelerin yoksulluklarını tamamen yok etmese de hafiflettiği ve kriz durumunu atlatmaya yaradığı saptanmıştır.