Terakkiperver Cumhuriyet Fırkası'nın Türk siyasal hayatındaki yeri

Terakkiperver Cumhuriyet Fırkası, Türk siyasal yasamının ilk muhalefet partisi olması dolayısıyla Türk demokrasi tarihinde önemli bir adımdır. Bu parti, Milli Mücadele'de mühim rolleri olan asker ve sivil liderlerin, inkılapların baslamasıyla daha belirginlesen görüs ayrılıkları nedeniyle muhalefet yapmak için kurdukları bir tesekküldür. Kurtulus Savası sonrası kurtarıcı olarak halk üzerinde büyük otorite sahibi olan Mustafa Kemal'e açıkça muhalefet edemeyen Terakkiperver Cumhuriyet Fırkası, Halk Fırkası'na karsı söylemiyle, dolaylı olarak yine Mustafa Kemal'i hedef almıstır. Terakkiperver Cumhuriyet Fırkası, siyasal iktidarı ele geçirmek için çalısmalarda bulunmus, içinde barındırdıgı bazı milletvekilleri ve destegini aldıgı bazı kesimlerin çalısmaları ile; devlet düzenine ve rejime tehlike arz etmeye baslayınca zararlı bulunarak kapatılmıstır. vi Seyh Sait syanı, bu parti ile partinin fikirlerini destekleyen basının ortaya çıkardıgı muhalefet ve olumsuz propagandaların bir sonucu olarak görülmüstür. Ülkenin içinde bulundugu sartları degerlendiren Atatürk ve arkadasları devrimler ile demokrasi arasında bir tercih yapmak durumunda kalmıs ve devrimleri tercih etmislerdir. Kısaca söylemek gerekirse, ülkenin ulusal-laik bir yapıya ulasması için ugras verilirken, bu sartlarda olusan muhalefetin olumsuz etkileri görülmüs, devrimlerin basarısı için tek parti yönetimine devam edilmesi uygun bulunmustur. Terakkiperver Cumhuriyet Fırkası, Türk siyasal hayatının daha sonraki gelismelerine bir örnek olusturması nedeniyle, Türk demokrasi tarihinde önemli bir yer edinmistir.