Thaumetopoea wilkinsoni tams, 1924 ve Thaumetopoea pityocampa (den. & schiff.,1775) (Lepıdoptera: notodontıdae) populasyonlarında yumurta ve yumurta koçanı biyolojik ve ekolojik özelliklerinin yükseklik ile ilişkilerinin incelenmesi

Türkiye'nin geniş bir kesiminde yayılış gösteren çam kese böceği Thaumetopoea wilkinsoni Tams, 1924 ve ona göre daha dar bir alanda bulunan T. pityocampa (Den. & Schiff.,1775) ciddi orman zararlılarıdır. Birbirine morfolojik, davranışsal ve ekolojik olarak çok benzeyen bu iki türün morfolojik karşılaştırması çeşitli çalışmalara konu olmuş ancak bu konuda kapsamlı ve istatistiksel bir çalışma gerçekleştirilmemiştir. Bu çalışmada iki türe ait yumurta koçanı ve yumurta özellikleri karşılaştırılmıştır. Araştırma Bartın ve Trakya (Edirne ve Tekirdağ)'dan 2017 yılında toplanan yumurta koçanı örnekleri ile gerçekleştirilmiştir. Bartın'da 5 farklı yükseklikten, T. wilkinsoni'ye ait toplam 61 adet yumurta koçanı, Trakya'da ise 4 farklı bölgeden, T. pityocampa'ya ait toplam 22 adet yumurta koçanı toplanmıştır. Bu koçanlarda şu karakterler ölçülmüştür: Yumurta düzeni, koçan uzunluğu, koçan çevre uzunluğu, yumurta çapı, yumurta sayısı, tırtıl çıkış oranı, açılmamış yumurta oranı ve parazitlenme oranı. Bu araştırmaya göre iki tür arasında koçan uzunluğu, koçan çevre uzunluğu, yumurta sayısı ve parazitlenme oranı bakımından anlamlı bir fark bulunmamıştır. Helezonik yumurta düzenine daha çok T. wilkinsoni'de rastlanmıştır. Yumurta çapı T. pityocampa'da daha büyük, tırtıl çıkış oranı T. wilkinsoni'de daha fazla, açılmamış yumurta oranı ise T. pityocampa'da daha fazla bulunmuştur. T. wilkinsoni ve T. pityocampa'ya ait yumurta koçanı özellikleri yüksekliğe bağlı olarak incelendiğinde, yumurta düzeni, koçan uzunluğu, tırtıl çıkış oranı, açılmamış yumurta oranı ve parazitlenme oranı bakımından herhangi bir fark bulunmamıştır. Öte yandan, koçan çevre uzunluğunun 100 ve 200 m'nin üzerinde daha büyük olduğu, yumurta çapının 100 m'nin altında daha büyük olduğu, yumurta sayısının ise 100 ile 200 m arasında en fazla olduğu bulunmuştur.