Ticaret ve yolsuzluğun çevre üzerine etkisi: Gelişmiş ve gelişmekte olan ülkeler üzerine bir panel veri analizi

Uluslararası ticaretin 80'li yıllarda hız kazanması ile birlikte dünya genelinde iktisadi faaliyetlerde ciddi bir artış gözlemlenmiştir. Artan iktisadi faaliyetlerin çevresel etkileri 90'lı yıllarda tehlikeli boyutlara ulaşınca bilim dünyası ticaret ve çevre ilişkisini mercek altına almaya başlamıştır. Yolsuzluk büyüme ilişkisi uzunca süredir incelenen bir konudur. Bunun yanı sıra 2000'li yıllardan sonra yolsuzluğun çevre yasalarındaki etkileri dikkate alınarak yolsuzluk ve çevre ilişkisi araştırma konuları arasında yer edinmeye başlamıştır. Ticaret ve yolsuzluk ilişkisini inceleyen çok sayıda çalışma mevcuttur. Fakat literatürde çevre, ticaret ve yolsuzluk ilişkisini inceleyen az sayıda çalışma bulunmaktadır. Bu tezin amacı çevre, ticaret ve yolsuzluk ilişkisini 75 ülkenin 2002-2012 dönemine ait verileriyle panel veri yöntemi kullanarak incelemektir. Çalışmada ülkeler Gelişmiş Ülkeler ve Gelişmekte Olan Ülkeler olarak iki gruba ayrılmıştır. Çalışmanın sonuçları ticaretin çevresel kaliteyi arttırdığını ispatlarken; yolsuzluğun büyümeyi baskılamak kaydıyla çevresel kaliteyi arttırdığı sonucu yeterince sağlam olmayan kanıtlara dayanmaktadır. Büyüme neticesinde gerçekleşen kişi başı gelir artışının Çevresel Kuznet Eğrisi yaklaşımı doğrultusunda tüm ülke gruplarında çevresel kalite talebini arttırdığı kanıtlanmıştır. Anahtar kelimeler: Çevre, Ticaret, Yolsuzluk, Çevresel Kuznet Eğrisi, Panel Veri