Tip 2 Diyabetli bireylerde öğün sıklığı ve zamanının lipit profili, glisemik kontrol ve vücut kompozisyonu üzerine etkisi

Amaç: Bu çalışmada Tip 2 Diabetes Mellitus'lularda (T2DM) öğün sıklığı ve zamanının lipid profili, kan glukozu regülasyonu ve vücut kompozisyonu üzerine etkilerini değerlendirmek amaçlanmıştır. Yöntem: Çalışma Akdeniz Üniversitesi Hastanesi Endokrinoloji ve Metabolizma Hastalıkları Polikliniğine Mart 2024-Kasım 2024 tarihleri arasında başvuran, 18-65 yaş aralığında T2DM tanılı 102 birey üzerinde yürütülmüştür. Dahil edilme kriterlerine uyan katılımcılar 12 hafta süreyle üç diyet modelinden (Altı öğün (n=34), üç öğün (n=34) ve zaman kısıtlı beslenme (n=34)) birine randomize edildikten sonra sosyo-demografik özellikleri ile çalışma öncesi ve sonrası besin tüketim kayıtları sorgulanmıştır. Hastane sisteminden biyokimyasal bulgular kaydedilmiş ve çalışma başlangıcında, 4., 8. ve 12. haftada antropometrik ölçümleri ile vücut kompozisyon analizleri yapılmıştır. Bulgular: Katılımcıların tamamında müdahale sonrasında açlık kan glukozu ve HbA1c değerlerinde düşüş görülürken (p<0,05), altı öğün grubundaki azalma anlamlı bulunmamıştır. Kan lipitlerinden trigliserid altı öğün (p=0,013) ve zaman kısıtlı beslenme (p<0,001) gruplarında azalırken, total kolesterol yalnızca zaman kısıtlı beslenme grubunda azalmıştır (p=0,020). Vücut yağ oranının zaman kısıtlı beslenme dışındaki gruplarda anlamlı azaldığı görülmüştür (Altı öğün:%35,2+8,6, %32,4+8,5 (p<0,001), üç öğün: %40,1+10,3, %37,5+10,4 (p<0,001); zaman kısıtlı: %37,6+11,3, %36,2+9,9 (p>0,05)). Enerji alımı müdahale sonrasında zaman kısıtlı grubunda altı öğün (p<0,001) ve üç öğüne (p<0,001) kıyasla daha düşük bulunmuştur. Sonuç: Müdahale gruplarından zaman kısıtlı beslenme grubunda değerlendirilen parametrelerde daha fazla anlamlı düzelmeler görülse de T2DM'li bireylerde tıbbi beslenme tedavileri planlanırken, kullanılan ilaçlar ve bireylerin kişisel beslenme tercihleri ve rehber önerileri mutlaka göz önünde bulundurulmalıdır. Anahtar Kelimeler: tip 2 diyabet, öğün sıklığı, tıbbi beslenme tedavisi, zaman kısıtlı beslenme, öğün zamanı