Toplumsal ahlak açısından Hucurat Suresi'nin yorumu

Sosyolojinin ana konusu insan ve toplumdur. Din sosyolojisinin konusu ise sosyal bir varlık olan insanın, din ile toplum arasında doğan ilişkileri anlama ve açıklamaya çalışmasıdır. Temel bir toplumsal olgu olan din, muhataplarını iyiye ve güzele yönlendirme amacı gütmektedir. Çalışmamızın konusu, toplumsal ilişkilere dair evrensel ahlaki ilkeleri içeren Hucurat suresidir. Giriş ve iki ana bölümden oluşan çalışmamızda, öncelikle konumuzla ilgili genel, teorik ve kavramsal bilgiler verilmiştir. İlk bölümde sosyolojinin temel kavramları olan toplum, toplumsal normlar ve toplumsal değerler ayrıntılı bir şekilde açıklanmış ve İslam dininin ahlak tasavvuru ele alınmıştır. İkinci bölümde Hucurat suresi hakkında genel bilgilendirme yapılarak surenin ihtiva ettiği toplumsal-ahlaki normlar başlıklar altında incelenmiştir. Allah'a ve resulüne itaat ile başlayan surede, bireysel ve toplumsal ahlaki ilkeler vurgulanmış; alay etme, lakap takma, kötü zan (su-i zan), tecessüs, gıybet ve dedikodu gibi davranışların toplumsal düzen ve barışı bozduğu belirtilerek, söz konusu davranışlardan sakınılması istenmiştir. Bu araştırmanın amacı surenin hedeflediği erdemli ve medeni toplum modelini, içerdiği ahlaki kurallar çerçevesinde açıklamaktır.