Toplumsal sapma, dini radikalleşme süreci ve karşıt kültürel örgütlenme formları: DEAŞ örneği

Terör; çoğunlukla siyasi, dini, ekonomik veya askeri sebeplerden dolayı bir düşünceyi ya da herhangi bir ideolojiyi savunma uğruna terör gruplarının topluma korku salması veya toplumu herhangi bir konuda yıldırmaya yönelik yapılan eylemleri olarak adlandırılabilir. Terör grupları bu sebeplerden dolayı devletlerin boyunduruğu altına girmek istememekte ve kendi bağımsızlıklarını ilan ederek devletlere karşı savaş açmaktadırlar. Ülkelerde yaşanan herhangi bir güvenlik sorununun komşu ülkeleri de etkileme ihtimali bulunmaktadır. Bu nedenle terör uluslararası bir sorun olarak karşımıza çıkmaktadır. Din, kitleleri birleştiren ve toplumların kutsallık atfettikleri olgular açısından düşünüldüğünde önemli bir olgu olarak kabul edilmektedir. Fakat bazı terör grupları dini kendilerine göre yorumlamakta ve yorumladıkları dini referans alarak terör eylemleri yapmaktadır ve yapılan eylemleri din referanslı bakış açısıyla meşrulaştırmaktadır. DEAŞ söz konusu olan bu terör gruplarından biri olarak bu araştırmada ele alınmaktadır. Araştırmanın ana problemi DEAŞ'ın karşıt kültürel örgütlenme formu olup olmadığıdır. DEAŞ'lı bireylerin radikalleşme süreçlerine etki eden etmenlerin neler olduğunu; dine, topluma, kendilerine ve eylemlerine bakış açılarının nasıl olduğunu incelemek bu araştırmanın amacıdır. Bu amaç doğrultusunda DEAŞ'ın yayımlamış olduğu Konstantiniyye Dergisi içerik analizi yöntemlerinden frekans analizi yöntemiyle incelenmiştir. Çalışmaya ek olarak T.C. Ceza ve Tevkif Evleri'ndeki DEAŞ'lı hükümlülerle yapılmış olan anket çalışması araştırmaya dâhil edilmiştir. Elde edilen demografik değişkenler frekans analizi ile açık uçlu soruların cevapları ise betimsel analiz yöntemi ile yorumlanmıştır. Bulgular sonucunda bireylerin radikalleşmesinde etkili olan etmenlerin; Konstantiniyye Dergisi'nde yer alan söylemler, dini, ekonomik, bireaysel, sosyal çevre ve kültürel sebepler olduğu sonucuna varılmıştır. DEAŞ'lıların eylemlerinde din, örgüte üye kazandırmak amacıyla kullanılan güçlü ve etkili bir araç olarak karşımıza çıkmaktadır. Bu örgüt kendilerinden olmayanları "siz = düşman" olarak tanımlamaktadır. Örgütün, kendilerinden olmayanları saldırılması gereken bir grup olarak gördüğü sonucuna ulaşılmıştır. Ek olarak örgütün kendini ve eylemlerini güzellemeler yoluyla anlattığı, kendilerini sözde İslam Devleti'nin temsilcisi olarak gördüğü ve dini referans alarak eylemlerini meşrulaştırmaya çalıştığı sonucuna varılmıştır. Din ve terör ilişkisi bağlamında yapılan çalışmalarla ilgili olarak DEAŞ'a odaklanan bu çalışma alan yazınına katkı sağlamayı ve gelecek çalışmalara örnek olmayı hedeflemektedir. Anahtar Kelimeler: DEAŞ, Radikalleşme, Suç, Din ve Şiddet, Konstantiniyye Dergisi