Toraks travmalı hastalarda ISS (Injury Severıty Score) ve AIS (Abbrevıated Injury Score) kullanılarak emniyet kemerinin mortaliteye etkisinin değerlendirilmesi

Toraks travmalı hastalarda ISS (Injury severity score) ve AIS (Abbreviatedinjury score) kullanılarak emniyet kemerinin mortaliteye etkisinindeğerlendirilmesiTrafik kazaları, tüm dünyada yaralanmaya bağlı ölümlerin önde gelennedenlerindendir ve künt toraks travmalarının en sık nedeni motorlu araçkazalarıdır. Emniyet kemerleri trafik kazalarında yaralanmayı ve ölümüazaltmanın en etkin yoludur. Ülkemizde emniyet kemeri kullanım oranı sadece%4.7-37.5 arasındadır. Injury Severity Score (ISS) ve Abbreviated Injury Score(AIS) travma hastalarında mortalite ve morbiditeyi belirlemede kullanılanskorlama sistemleridir. Bu çalışmada emniyet kemeri takılı olan ve olmayantoraks travmalı hastalarda travma skorlama sistemlerinden ISS ve AIShesaplanarak bu skorlara göre emniyet kemerinin mortalite ve morbidite üzerineolan etkisinin gösterilmesi amaçlanmıştır.Araştırmada Gazi Üniversitesi Tıp Fakültesi Hastanesi Erişkin AcilServis'ine araç içi trafik kazası ile başvuran toplam 480 hastanın verileriprospektif olarak değerlendirildi ve çalışmaya toraks travması gelişen, emniyetkemeri takılı olan ve olmayan toplam 125 hasta alındı. İstaistiksel analiz içinhastaların frekans dağılımları ve tanımlayıcı ölçütleri hesaplandı. Her birkarşılaştırma grubu için skorların normal dağılıma uygunluğu Kolmogorov-Smirnov testi, histogramlar ve P-P grafikleri ile değerlendirildi. Toraks AIS veISS skorları arasındaki korelasyon Spearman's korelasyon testi ile hesaplandı.Gruplar arasındaki farkı saptamak için Bonferroni düzeltmeli Mann-Whitney Utesti kullanıldı.Araç içi trafik kazasına bağlı toraks travması gelişen hastaların %28'ininemniyet kemeri taktığı, %72'sinin ise emniyet kemeri takmadığı gösterildi.Çalışmamızda ISS, toraks, baş ve yüz AIS puanları emniyet kemeritakanlarda düşük, emniyet kemeri takmayanlarda ise yüksek saptanmıştır.Yaralanma şiddeti yüksek saptanan emniyet kemeri takmayan hastalarınyataklı serviste kalış süresinin daha uzun olduğu ve emniyet kemeri kullanımınınarttırılması ile hastaların yaralanma şiddetinin azaltılarak hastanede kalışsürelerinin kısalacağı düşünülmektedir.ISS ve toraks AIS puanı yüksek olanların mortalite oranlarının dahayüksek olduğu saptanmıştır. Fakat emniyet kemeri ile mortalite arasında anlamlıilişki tespit edilmemiştir.Çalışmamızda emniyet kemeri kullanımının yasa haline getirilmişolmasına rağmen kullanım oranının çok düşük olduğu, emniyet kemerikullanımının yaralanma şiddetini azalttığı, toraks, baş ve yüz yaralanmalarınakarşı koruyucu etkisinin daha yüksek olduğu ve hastanede kalış süresini kısalttığıbulunmuştur.Anahtar kelimeler: Emniyet kemeri, Trafik kazası, Toraks travması