Tüketicilerin beğenilme arzusu, benlik imajı uyumu ve sosyal statü gösterimi ile gösterişçi tüketim eğilimleri arasındaki ilişkinin incelenmesi

Bu araştırmanın amacı, tüketicilerin beğenilme arzusu, benlik imajı uyumu ve sosyal statü gösterimi ile gösterişçi tüketim eğilimleri arasındaki ilişkinin incelenmesidir. Araştırmada yöntem olarak ilişkisel tarama yöntemi kullanılmıştır. Araştırmaya orantılı tabakalı örnekleme yöntemi ile belirlenen 410 yetişkin tüketici katılmıştır. Araştırmada "Gösterişçi Tüketim Eğilimi Ölçeği", "Beğenilme Arzusu Ölçeği", "Sosyal Statü Gösterimi Ölçeği" ve "Benlik İmajı Uyumu Ölçeği" veri toplama aracı olarak kullanılmıştır. Araştırmada elde edilen bulgulara göre beğenilme arzusu, sosyal statü gösterimi ve benlik imajı uyumunun farklılığa dayalı gösterişçi tüketim eğilimini %17, varlığa dayalı gösterişçi tüketim eğilimini %36 ve gösterişçi tüketim eğilimini ise %35 düzeyinde açıkladığı ve aynı yönlü anlamlı ilişkiler olduğu belirlenmiştir. Katılımcıların beğenilme arzusu, sosyal statü gösterimi ve gösterişçi tüketim eğilimleri düzeyinin ortanın altında benlik imajı uyumu düzeyi ise ortanın üstünde olduğu tespit edilmiştir. Araştırmada kadın tüketicilerin benlik imajı uyumu düzeyi erkek tüketicilerin uyum düzeyinden, bekar tüketicilerin sosyal statü gösterimi, gösterişçi tüketim eğilimleri düzeyi evli tüketicilerin düzeyinden yüksek olarak belirlenmiştir. Araştırmada elde edilen bulgulara göre 18-25 yaş arası katılımcıların beğenilme arzusu düzeyi 36-45 ve 46-55 yaş arası katılımcıların düzeyinden, yüksek gelire sahip katılımcıların gösterişçi tüketim eğilimleri düzeyi ise düşük ve orta gelire sahip bireylerin düzeyinden yüksektir. Araştırmada katılımcıların eğitim durumu ve çalışma durumu değişkenlerine göre farklılaşma belirlenmemiştir. Anahtar Kelimeler: Tüketici, Beğenilme Arzusu, Benlik İmajı Uyumu, Sosyal Statü Gösterimi