Türk sineması ve İran sinemasının siyasi sansür olgusu bağlamında karşılıklı analizi

Sansür, belirli politik, dini veya ahlaki sebeplerden dolayı içeriği düzenleme veya kısıtlama pratiğidir. Sansürün varlığı, fikirlerin ifade özgürlüğünü tehdit edebilir ve sanatın gücünü engelleyebilir. Sinemada sansür, yaratıcılığı ve sanatçının ifade biçimini kısıtlayarak sanatın özünü bozabilir. Bu çalışmanın amacı Türk Sineması ve İran Sinemasında uygulanan sansür olgusunu siyasi açıdan ele almaktır. 7. Sanat olarak adlandırılan sinema sanatının işlevi topluma bir anlamda ayna tutmaktadır. Bu yansıma, siyasi erk tarafından dönemin ideolojisine göre şekil verilmek istenmekte ve bu kısıtlama daha sonra eserin bütünüyle yasaklanmasına kadar ilerlemektedir. Sanat tabiatı gereği muhalif olmasıyla birlikte, itaat kültürü tarafından alanı sınırlandırılmakta ve ülke politikalarına göre yol izlemek zorunda kalmaktadır. Bu kültür ve yönetim beraberinde sansür olgusunu getirir. Sansür, ülkelere ve o ülkenin ifade özgürlüğüne, sinema sanatını nasıl konumlandırıldığına ve yine o dönemin siyasi erkine bağlı olarak değişkenlik göstermektedir. Bu araştırmada sinema ve sansür olgusu, Türk ve İran sinemasının tarihi incelenecek ardından Türk Sineması ve İran Sinemasın da ki sansürün politik anlamda topluma yansıması, her iki ülke sinemasındaki benzerlikler veya ayrıştığı kendi sinema tarihleri ile analiz edilecektir. İran Sineması "İran İslami Devrimi" öncesi ve sonrası arasındaki farklar incelenirken Türk Sineması ise Osmanlı ve Cumhuriyet dönemini de kapsayacak şekilde iktidar değişiklikleri ve darbe dönemlerinde aldığı tutum itibariyle ele alınacaktır.