Türkiye'de insansız hava araçlarına yönelik toplumsal algının değerlendirilmesi

İnsansız hava aracı (İHA) teknolojisi, günümüzde farklı sektörlerdeki yaygın kullanımı sayesinde toplumsal yaşamın pek çok alanında etkisini artırmaktadır. Bununla birlikte, İHA teknolojisinin toplum tarafından nasıl algılandığı, bu teknolojinin gelişim sürecinde kritik bir rol oynamaktadır. Bu çalışmanın amacı, Türkiye'de İHA'lara yönelik toplumsal algıyı çok boyutlu bir yaklaşımla değerlendirmektir. Araştırmada, toplumsal algının alt boyutları olarak bireylerin İHA'lara ilişkin farkındalıkları, beklentileri, deneyimleri, gizlilik ile güvenlik kaygıları ve düzenleyici çerçeveye dair tutumları incelenmiştir. Veriler, 400 katılımcıyla anket tekniği kullanılarak toplanmıştır. Çalışmada toplumun İHA algısını ölçmeye yönelik özgün bir ölçek geliştirilmiş; bu süreçte geçerlilik ve güvenirlik analizleri gerçekleştirilmiştir. Araştırma sonucunda cinsiyet, meslek gibi demografik değişkenler ve İHA'lara yönelik tanımlayıcı bilgilere göre katılımcılar arasında istatistiksel olarak anlamlı algı farklılıkları tespit edilmiştir. Bu bağlamda, erkek katılımcılar, mühendisler, İHA pilot sertifikasına sahip olanlar, sertifika alma eğiliminde bulunanlar ve bu sertifikayı alabilecekleri kurumlara yönelik farkındalığı olanların, İHA'lara yönelik algılarının daha olumlu olduğu belirlenmiştir. Buna karşın, katılımcılar arasında yaş ve eğitim düzeyine göre İHA'lara yönelik algı açısından istatistiksel olarak anlamlı bir fark gözlenmemiştir. Katılımcıların genel olarak İHA'lara olumlu yaklaştığı ancak gizlilik ve güvenlik hususlarında bazı kaygılar taşıdığı, kullanım amacına göre en yüksek onayın ise arama ve kurtarma faaliyetlerine verildiği ortaya konulmuştur. Sonuç olarak çalışma, İHA'lara yönelik toplumsal algıya dair literatüre teorik bir çerçeve sunmakta, özgün bir ölçek geliştirme yöntemiyle metodolojik katkı sağlamaktadır. Elde edilen bulgular, politika geliştirme süreçleri ve uygulayıcılar için yol gösterici niteliktedir.