Türkiye-KEİ dış ticareti ile dolar endeksi ilişkisi

Bu tez çalışmasında, Türkiye'nin Karadeniz Ekonomik İşbirliği'ne (KEİ) üye ülkelerle dış ticaretinin, dolar endeksi ile olan ilişkisi araştırılmıştır. 2002-2023 yılları arasındaki aylık veriler ile iki model oluşturulmuştur. Bu modeller Granger Nedensellik testi ile test edildikten sonra Etki Tepki grafikleri detaylı bir şekilde incelenmiştir. Granger nedensellik sonuçlarına göre; Türkiye'nin Arnavutluk'a ihracatı ile dolar endeksi arasında bir ilişki tespit edilememiştir. Ancak diğer ülkeler için nedensellik ilişkisi belirlenmiştir. Türkiye'nin Azerbaycan'dan ve Gürcistan'dan ithalatı ile dolar endeksi arasında bir nedensellik bulunmazken, diğer ülkelerde bir nedensellik ilişkisi söz konusudur. Etki Tepki grafiklerinde ise Türkiye'nin KEİ ülkeleriyle dış ticaretinin ve dolar endeksinin verdiği tepkiler, bazı ülkelerde anlamlıyken, bazı ülkelerde anlamsız bulunmuştur. Türkiye ile KEİ arasındaki dış ticaretin ve dolar endeksinin verdiği tepki, ülkeden ülkeye farklılık göstermekte olup, pozitif ve negatif şekilde dağılmıştır.