Türkiye'nin siyasi coğrafyası açısından sınırlar, gümrükler ve güvenlik sorunları: Batı kara hudutlarımız

Araştırmada siyasi coğrafya, sınırlar ve bunlarla ilgili temel paradigmaları detaylı şekilde irdeleyerek uygulamalı bir çalışma yapmak hedeflenmiştir. Siyasi coğrafya özellikleri devletlerin sınırları, güvenlikleri ve ekonomik teşekkülü üzerinde rol oynamaktadır. Tarih boyunca çeşitli sebeplerle çizilen siyasi sınırlar, zamanla devletleri ve toplumları birbirinden ayırırken, aynı zamanda devletlerarasındaki geçirgenliğin sağlandığı coğrafi birer üniteye dönüşmüştür. Her iki durumda da sınırlar artık daha korunaklı coğrafi alanlara denk gelmektedir. Stratejik bir konumda bulunan Türkiye, siyasi ve jeopolitik özelliklerinden dolayı birçok ticari avantaja sahipken, sınırları üzerinden çeşitli güvenlik sorunlarıyla da karşı karşıya kalmaktadır. Araştırma sahası olan batı kara hudutları, siyasi coğrafya açısından Türkiye'nin Avrupa Birliği ile olan politik ve ekonomik ilişkilerinde son yıllarda önemini artırmıştır. Mülteciler, kaçakçılık, ticaret ve çeşitli güvenlik sorunları çerçevesinde ele alınabilecek batı kara hudutları, Türkiye'nin perdelediği Orta Doğu ülkeleri ile Avrupa Birliği ülkeleri arasında adeta suni bariyer görevi görerek politik ilişkileri belirlemektedir. Zira Orta Doğu ülkelerinde yaşanan istikrarsızlığın bölge ve dünyaya yansıyan sorunları göz önünde bulundurulduğunda denilebilir ki, Avrupa Birliğinin güneydoğu sınır güvenliği, Türkiye'nin güney ve doğu sınırlarıyla bağlantılıdır. Tezde yukarıda aktarılan kurgu ve hipotezler ile hareket edilirken, siyasi coğrafya ve sınır kavramları, paradigma değişimleri, Türkiye'nin siyasi coğrafyası açısından sınırları, sınır gümrükleri, siber sınır ve sınır güvenlik konuları, batı kara hudutları üzerinden irdelenmiştir. Araştırmada literatür tarama, veri toplama ve arazi çalışmaları entegre bir şekilde yürütülmüştür. Tezde Coğrafi Bilgi Sistemleri ile üretilen çeşitli haritalar kullanılmıştır. Uygulanan yöntem ve tekniklerle ulaşılan tüm sonuçlar coğrafya bilimi açısından analiz edilerek çeşitli sentezlere ulaşılmıştır. Araştırma altı bölümden oluşmaktadır. Birinci ve ikinci bölümde coğrafi paradigmalar, siyasi coğrafya, sınır ve savunma politikaları konusunda çeşitli teorik bilgilere yer verilmiştir. Türkiye'nin siyasi coğrafya özelliklerinin güvenlik ve ticarete olan etkileri ele alınmıştır. Üçüncü bölümde sınır kavramı ve Türkiye sınırlarının yapısı üzerinde durulmuştur. Dördüncü bölümde Türkiye'nin batı kara sınır bölgelerinin fiziki ve beşeri coğrafya özellikleri ele alınmıştır. Beşinci bölümde Türkiye ve batı kara sınırlarında ticari aktiviteler ile insan hareketliliği açısından mihenk taşları olan sınır gümrükleri üzerinde durulmuştur. Son olarak altıncı bölümde Türkiye ve batı kara sınırlarında yaşanan mülteci sorunu ile sınır güvenlik politikaları ele alınmıştır. Sonuç kısmında ise araştırmadan çıkan bulgular aktarılmış, Türkiye ve batı kara sınırlarının önemi ile Orta Doğu ve Avrupa Birliği ülkeleri için belirleyici rolü üzerinde durularak araştırma tamamlanmıştır. Anahtar Kelimeler: Siyasi Coğrafya, Sınır, Sınır Güvenliği, Gümrükler, Türkiye'nin Batı Kara Sınırları.