Türkiye ve PIIGS (Portekiz, İrlanda, İtalya, Yunanistan, İspanya) ülkelerinde dördüz açık analizi

2008 Küresel Krizi ile Avrupa Birliği içerisinde merkez ve çevre ülkeler ayrımı daha keskin hatlar kazanmıştır. Bu ayrımda krizden en çok etkilenen ve dikkat çeken beş ülke Portekiz, İrlanda, İtalya, Yunanistan ve İspanya olmuştur. Türkiye ise kriz sonrası dönemde temel makro ekonomik göstergelerde PIIGS ülkeleri ile paralel bir yapı sergilemiştir. Bu bağlamda çalışmanın temel amacı; Türkiye ile PIIGS ülkelerinde dördüz açık hipotezinin test edilmesi ve sonuçların ortaya konmasıdır. Literatürde yer alan Keynesyen ve Ricardian görüşler, ekonomilerin dengelerine ilişkin farklı yaklaşımlar sergilemektedirler. Keynesyen görüş, bütçe açığını cari açık ile ilişkilendirirken; Ricardian görüş, cari açığı tasarruf açığına dayandırmaktadır. Konuyla ilgili mevcut literatürde, cari açık için farklı belirleyicilerin araştırılması gerektiğini belirten çalışmalar da bulunmaktadır. Çalışmamızda cari açık, bütçe açığı ve tasarruf açığı ile birlikte dördüncü bir açık türü olarak ele aldığımız çıktı açığı ise genellikle işsizlik ve/veya enflasyon ilişkisindeki rolüne dair analizlere konu olmaktadır. İlgili literatüre dayanarak bütçe açığı, tasarruf açığı ve çıktı açığının, cari açık üzerindeki etkilerinden söz edilip edilemeyeceğini araştırmak için; 1986-2018 yıllarına ait veriler kullanılmıştır. Elde edilen panel veriye uygun tanımlayıcı analizler yapıldıktan sonra değişkenler arasındaki ilişki, eş bütünleşme testi ile sınanmış ve ardından Prais-Winsten modeli kullanılarak uzun dönem katsayıları tahmin edilmiştir. Ulaşılan sonuçlar uzun vadede, yalnızca cari açıkla tasarruf açığı arasındaki ilişkiyi net olarak doğrulamıştır. Bu sonuçlar ışığında PIIGS ülkeleri ve Türkiye için dördüz açık hipotezinin geçerli olmadığı sonucuna ulaşılmıştır. Anahtar Kelimeler: İkiz Açıklar, Üçüz Açıklar, Dördüz Açıklar, Dengesiz Panel Veri Analizi