Türkiye'de ve seçilmiş ülkelerde gıda bankacılığına sağlanan vergisel avantajların karşılaştırılması

Sağlığı sürdüren gıdaya erişim temel bir insan ihtiyacıdır. Bu tür erişim, dünyanın her yerinde çeşitli şekillerde kolaylaştırılır veya engellenir. Ayrıca gıda, Birleşmiş Milletler (1948) tarafından İnsan Hakları Bildirgesi'nin 25. Maddesi uyarınca tanınan bir insan hakkı olarak kanuni düzeyde evrenselleştirilmiştir. Besleyici gıdaya evrensel erişimi sağlamaya yönelik uygulanan çeşitli kamu politikaları, piyasaya dayalı dağıtım mekanizmalarını, gıda erişilebilirliği politikasına yönelik insan hakları yaklaşımlarını ve gıda yoksunluğunu içerir. Güçlü bir şekilde büyüyen gıda bankaları ise insanların gıdaya ulaşmalarını kolaylaştıran gıda dağıtım merkezleridir. Gıda bankacılığı "kamu ve kurumsal sektörlerden gıda ve finansal bağış toplayan ve hangi ilkelere bağlı olursa olsun gıda yardımını yerel olarak dağıtan gönüllü toplum kuruluşları" olarak tanımlanabilmektedir. Gıda bankaları ve diğer benzer kuruluşlar, gıda tedarik etmek için perakendecilerden, restoranlardan veya çiftçilerden gelen bağışları uygun koşullarda depolayarak ihtiyaç sahibi insanlara ulaştırırlar. Günümüz koşullarında kurumsal yapıya sahip gıda bankaları yaşanan kıtlık, afet, hastalık gibi olağanüstü durumlar da muhtaç kimseler ile yardım etmek isteyenler arasında köprü görevini üstlenmektedirler. Gelişmiş ve gelişmemiş ülkelerde israf ve yoksullukla mücadele eden gıda bankalarının vergi kanunları ile tanım ve hukuki çerçevesi oluşturulmuştur. Her ülkenin kendi hukuki altyapısına özgü oluşturulan gıda bankacılığı mevzuatları vergi reformları ile gündeme gelmiştir. Yine daha fazla gıda bağışı için hükümetler tarafından uygulanan teşvikler ise vergiler aracılığı ile gerçekleştirilmiştir. Gıda bankacılığının doğuş ve gelişimine tanıklık eden ABD, sosyal devlet örneğini temsil eden Kanada ve yaşadığımız coğrafya Türkiye için çeşitli kuruluşlardan temin edilebilen bilgiler ile bu çalışmada gıda bankacılığı uygulamaları ve buna yönelik geliştirilen mevzuatların karşılaştırılması yapılmıştır. Anahtar Kelimeler: Gıda Bankacılığı, vergi, gıda bankacılığı vergisel teşvikler, ABD, Kanada ve Türkiyesonra doldurulacaktır.