Türkiye'de sosyal hizmet politikalarında kadının yeri ve toplumsal cinsiyet eşitliği: SHÇEK örneği

Sosyal hizmetler toplumda çeşitli nedenlerle -buna toplumsal cinsiyet eşitsizliğini de ekleyebiliriz- dezavantajlı durumda olan kişi ve gruplara, bireysel özgürlükler ve toplumsal eşitliği sağlamak için verilen hizmetler bütünüdür. Bu tanımdan yola çıkarak sosyal hizmetler ve feminizmin ortak bir amacı olduğu söylenebilir. Sosyal hizmet çalışmalarında da feminist yaklaşımda da kadının güçlendirilmesi temeldir. Türkiye'de 1983-2011 yılları arasında sosyal hizmetler alanında yetkili kurum Sosyal Hizmetler ve Çocuk Esirgeme Kurumudur. Bu çalışmada hizmet tanımı ve amaçları göz önüne alındığında, kurumun politikaları ve uygulamalarında kadınlara sunulan hizmetlerin, toplumsal cinsiyet eşitsizliği bağlamında hangi noktalarda yeniden üretildiği ya da eşitsizliğin çözümüne yönelik hangi hizmetlerin verildiği, politikaların üretildiği değerlendirilmeye çalışılarak, nasıl bir sosyal hizmet politikası ile toplumsal cinsiyet eşitliğine ulaşılabileceği araştırılmıştır. Yapılan çalışma sonucunda kurumun pek çok hizmet alanı olduğu ve bu hizmet alanlarının toplumsal cinsiyet eşitliği bağlamında ele alındığında kendi içinde tutarlılık göstermediği, bazı hizmetlerin toplumsal cinsiyet eşitliği perspektifi çerçevesinde sunulduğu, bazı hizmetlerinse toplumsal cinsiyet eşitsizliğini pekiştirdiği ya da yeniden ürettiği görülmüştür. Kurumun aileyi merkeze alan, aileyi güçlendirici bir politika izlediği ve kadını da aile içindeki rolü üzerinden konumlandırarak genel olarak hizmetlerinin içeriğini de bu yönde şekillendirdiği tespit edilmiştir. Anahtar Kelimeler: Sosyal hizmet, toplumsal cinsiyet eşitliği, SHÇEK, kadına yönelik şiddet, kadın ve bakım sorunsalı, kadın ve yoksulluk