Effect of three different pesticides (chlorpyriphos-ethyl, 2,4-dichlorophenoxyacetic acid and metalaxyl-m + mancozeb) on oxygen consumption rates and behavioral responses of zebra cichlids (amatitlania nigrofasciata)

Pestisitler su ekosistemleri için oldukça toksik olan ve tarımsal faaliyetlerde yoğun olarak kullanılan maddelerdir. Zararlı böceklerin, yabani otların ve mantarların kontrol edilmesinde dolayısıyla ürün kaybını engelleme, mahsüllerin korunması, ürün kalitesinin arttırılması, hasadın kolaylaştırılması ve giderlerin azaltılmasında faydalanılan kimyasallardır. Klorifos-Etil (CF-E), 2,4-Diklorofenoksiasetik asit (2,4-D) ve Metalaksil-M+Mankozep (MMM) karışımı da sırasıyla bu kimyasalların Bolu da en yaygın kullanılanlarıdır. Bu çalışmada, erkek zebra ciklet balıkları (Amatitlania nigrofasciata) farklı sublethal konsantrasyonlardaki bu pestisitlere (CF-E; 0, 0.004, 0.008, 0.016, 0.032, 0.05 mg/l, 2,4-D; 0, 2.17, 4.35, 8.69, 17.38, 28.97 mg/l ve MMM; 0, 0.16, 0.32, 0.64, 1.0, 1.6 mg/l) maruz bırakılmış ve bu üç pestisit için oksijen tüketim oranları ve davranışsal tepkiler belirlenmiştir. Deneylere 96 saat boyunca 24±1°C' de devam edilmiştir. Oksijen tüketim oranları bilgisayar kontrollü ve aralıklı akışlı respirometre ile ölçüldükten sonra rutin metabolik oran ve standart metabolik oran istatistiksel analiz ile hesaplanmıştır. Deney periyodu boyunca pestisitlerin konsantrasyonları arttıkça oksijen tüketim oranlarıda lineer bir şekilde arttı. CF-E'de 0.004 ten 0.032 mg/l'ye, 2,4-D'de 2.17 den 17.38 mg/l'ye, MMM'de ise 0.16 dan 1.0 mg/l'ye kadar oksijen tüketim oranı artmıştır. Fakat oksijen tüketimi 0.032 mg/l'den sonra CF-E'de, 17.38 mg/l'den sonra 2,4-D'de ve 1.0 mg/l'den sonra MMM'de azalmıştır. Pestisitlere maruz bırakılan ciklet balıkları anormal davranışsal aktiviteler göstermiştir. Örneğin; aşırı hassaslaşma, denge kaybı, düzensiz yüzme, vucut rengi değişimleri ve son olarak test ünitelerinin köşe kısımlarına çökerek orada öylece hareketsiz kalma gözlemlenen davranışsal bozukluklardır. Ayrıca deney süresince ağır solunum stresi, hızlı operkül hareketleri, artan mukus salgısı ve yorgunluk cikletlerde gözlemlenen bulgulardır. Anahtar kelimeler: pestisitler; toksisite; respirometre; oksijen tüketimi; davranışsal anormallikler; zebra ciklet