Ulaşımdan kaynaklanan hava kirliliğinin bitkiler üzerindeki etkisinin belirlenmesi ve coğrafi bilgi sistemleri ile gösterilmesi

Bu çalışmada amaç, önemli karayolları arasında bulunan D-100 karayolunun kenarındaki tarım alanlarında trafik kaynaklı hava kirliliğine maruz kalan bitkiler üzerinde Cd ve Ni birikiminin araştırılmasıdır. Çalışmada, yol kenarında seçilen bir bölgede hareket halindeki motorlu karayolu taşıtları kategorize edilerek sayılmış ve böylece karayolundaki trafik yoğunluğunun saatlik değişimleri incelenerek ağır vasıta sayısı tespit edilmiştir. Bu veri kullanılarak taşıt egzozlarından kaynaklanan emisyonlar hesaplanarak bölgenin karayolu ulaşımından kaynaklanan emisyon envanteri çıkarılmıştır ve sonucunda günde 0,18 ton Cd, 1.27 ton Ni birikimi meydana geldiği tespit edilmiştir. Çalışma alanından toplanan ceviz ve ayva ağacı yaprak numuneleri üzerinde ağır metal ölçümleri yapılmış ve sonuç olarak yıkanmış numunelerdeki Cd değerleri 0.047- 0.106 ppm arasında, Ni değerleri ise 1.102-5.17 ppm arasında tespit edilmiştir. Taşıtlardan kaynaklanan emisyonların neden olduğu hava kalitesi değişimi CBS yazılımı kullanılarak haritalanmış ve bitkilerde biriken emisyon miktarının yola olan mesafe arttıkça azaldığı gösterilmiştir.