Üniversite kampüslerinde sosyal sürdürülebilirliğin ölçülmesi: Göstergelere dayalı bir yaklaşım önerisi

Sürdürülebilir kalkınmanın 3 boyutundan biri olan sosyal sürdürülebilirlik, diğer boyutlar olan çevresel ve ekonomik sürdürülebilirliğe kıyasla daha soyut, anlaşılması ve ölçülmesi zor bileşenler içerir. Bu durum sosyal sürdürülebilirliğin daha az bilinir olmasının ve literatürdeki kısıtlı sayıda çalışmanın en önemli nedenidir. Ancak sürdürülebilir kalkınmaya ulaşmak için tüm boyutların birlikte kapsamlı olarak düşünülmesi gerekmektedir. Bu çalışma sosyal sürdürülebilirliği nesnel ve ölçülebilir bir çerçevede ele alma amacı gütmektedir. Yapılı çevrede sürdürülebilirliğin ölçülebilmesi için halihazırda kullanılan değerlendirme araçlarında yer alan kriterler, birtakım sosyal bileşenler içerse de oldukça sınırlıdır. Bu nedenle, sosyal sürdürülebilirliği bütüncül bir perspektifte ele almak amacıyla göstergelere dayalı bir sosyal sürdürülebilirlik değerlendirme aracı önerisi geliştirilmijavascript:eklecikar('Yap%C4%B1land%C4%B1r%C4%B1lm%C4%B1%C5%9F %C3%A7evre = Structured environment','78848','45')ştir. Bu değerlendirme aracının uygulanması için kentlerle pek çok açıdan benzeşen 'kampüs' ölçeği uygun bulunmuştur. Sosyal sürdürülebilirliğe dair bileşenlerin topluma ve zamana özgü olması nedeniyle, değerlendirme aracında yer alan sosyal sürdürülebilirlik göstergelerin yerel olması önemlidir. Bu amaçla, Türkiye'ye özgü geliştirilen kampüs sosyal sürdürülebilirlik değerlendirme aracındaki göstergeler Türkiye'deki farklı üniversitelerden öğrenci, akademisyen ve idari personelin katılımıyla belirlenmiştir. Belirlenen göstergeler kampüs sürdürülebilirliği alanında uzman akademisyenlerce Analitik Hiyerarşi Prosesi (AHP) yöntemiyle karşılıklı değerlendirilmiş ve önem derecelerine göre ağırlıkları belirlenmiştir. Ağırlıkları belirlenen göstergelerle, Türkiye'deki tüm kampüslerin kolaylıkla sosyal sürdürülebilirlik düzeylerini belirleyebileceği bir değerlendirme aracı önerisi geliştirilmiştir.